Biblioteka Kapitulna, Archiwum Archidiecezjalne i Muzeum Archidiecezjalne, Wrocław
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Biblioteka Kapitulna, Archiwum Archidiecezjalne i Muzeum Archidiecezjalne

Wrocław

photo

Budynek mieszczący Bibliotekę Kapitulną, Archiwum Archidiecezjalne i Muzeum Archidiecezjalne jest interesującym przykładem dziewiętnastowiecznego budownictwa wrocławskiego odwołującego się do form neogotyckich. Muzeum Archidiecezjalne - obok Muzeum Przyrodniczego - jest również jedną z dwóch placówek muzealnych we Wrocławiu, które zachowują ciągłość zbiorów i ekspozycji w pierwotnym miejscu.

Historia

Nowy gmach biblioteki i archiwum diecezjalnego wzniesiono z fundacji kard. Georga Koppa w 1896 roku. Początki wrocławskiej biblioteki kapituły katedralnej, funkcjonującej początkowo nad zakrystią katedry, sięgają XIII wieku. W 1520 r. biblioteka została przeniesiona do domu kapituły przy ob. pl. Katedralnym 17. Projektantem nowego gmachu - przylegającego do domu kapituły i następnie funkcjonalnie z nim połączonego - był architekt Joseph Ebers, diecezjalny radca budowlany i architekt biskupi we Wrocławiu. Kardynał Georg Kopp 31 lipca 1895 roku mianował historyka ks. Josepha Jungnitza dyrektorem archiwum i biblioteki. Muzeum diecezjalne, założone 1 sierpnia 1898 roku, otwarto i poświęcono 29 października 1903 roku. Na pomieszczenie zbiorów przeznaczono salę gotycką budynku biblioteki kapitulnej (oba budynki są skomunikowane na poziomie pierwszego piętra). Obecnie dom kapituły, budynek kancelarii kapituły katedralnej przy pl. Katedralnym 16 oraz gmach biblioteki i archiwum diecezjalnego są użytkowane przez wrocławską Bibliotekę Kapitulną, Archiwum Archidiecezjalne i Muzeum Archidiecezjalne.

Opis

Gmach Biblioteki Kapitulnej, Archiwum Archidiecezjalnego i Muzeum Archidiecezjalnego - położony na Ostrowie Tumskim, na północ od katedry, dobudowany od północy do domu kapituły, zajmujący wschodnią pierzeję ulicy - to budynek o rozczłonkowanej bryle, założony na planie litery „L”, nakryty dachem wielospadowym, dwuskrzydłowy (człon północny skrzydła północnego jest trójkondygnacyjny, człon południowy - dwukondygnacyjny, skrzydło południowe - dwukondygnacyjne). Elewacje ceglane ze skromnym detalem w formie gzymsów. Wejście główne do budynku w elewacji zachodniej skrzydła północnego jest ujęte obramieniem ceglanym kształtowanym schodkowo, zamkniętym łukiem odcinkowym i zdobionym pasami zielonych glazurowanych kształtek. Skrzydło północne dwuczłonowe: w części środkowej skrzydła - hol i główna klatka schodowa, w północnej, trójtraktowej części skrzydła - mieszkania chronione klauzurą. Człon południowy skrzydła północnego dwutraktowy, z korytarzem sklepionym krzyżowo i obszerną salą pełniącą funkcję magazynu bibliotecznego, której wnętrze jest nakryte sklepieniem odcinkowym na belkach stalowych (obecnie wyrównane), wspartym na kolumnach - we wnętrzu oryginalne stalowo-drewniane ażurowe regały na zbiory biblioteczne. Skrzydło południowe dwutraktowe, z klatką schodową umieszczoną w jego wschodniej części. Na poziomie pierwszego piętra skrzydło skomunikowane z pomieszczeniami dawnego domu kapituły.

Zabytek dostępny. Informacje o godzinach otwarcia Muzeum Archidiecezjalnego, Archiwum Archidiecezjalnego i Biblioteki Kapitulnej dostępne na stronie internetowej muzeum: http://www.muzeum.archidiecezja.wroc.pl).

Oprac. Bogna Oszczanowska, OT NID we Wrocławiu, 12.08.2014 r.

Bibliografia

  • Zabytki sztuki w Polsce. Śląsk, Warszawa 2006, s. 969.
  • Leksykon architektury Wrocławia, Wrocław 2011, nr kat. 297, s. 408-409.
  • Atlas architektury Wrocławia, t. 1: Budowle sakralne. Świeckie budowle publiczne, Wrocław 1997, nr kat. 222, s. 179.
  • Jungnitz J., Das Breslauer Diözesenarchiv, Breslau 1908, s. 13-16.
  • Nowack A., Führer durch das Erzbischöflische Diözesanmuseum in Breslau, Breslau 1932.
  • Pater J., Muzeum Archidiecezjalne, [w:] Łukaszewicz P. (red.), Muzea sztuki w dawnym Wrocławiu, Wrocław 1998, s. 125-136.
  • Urban W., Muzeum Archidiecezjalne we Wrocławiu oraz katalog jego zbiorów, Lublin 1973, s. 133-221.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: budynek użyteczności publicznej
  • Chronologia: 1896 r.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Kanonia 12 -14, Wrocław
  • Lokalizacja: woj. dolnośląskie, pow. Wrocław, gmina Wrocław
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy