Willa Danusia, Szczawnica
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

photo

Willa została wybudowana w 1889 r. Stanowi element zabudowy starego uzdrowiska przy pl. Dietla.

Historia

Willa została wybudowana w 1889 r. i została nazwana „Ukrainka”. Obok powstał bliźniaczy budynek: willa „Janina”. Oba domy należały do braci - Walerego Eliasza Radzikowskiego i Stanisława Eljasza-Radzikowskiego. Stanisław Eliasz-Radzikowski był architektem i projektantem, m.in. w Szczawnicy neogotyckiego kościoła pw. św. Wojciecha, Dworca Gościnnego i willi „Ukrainka” i „Janina”. Walery Eliasz był malarzem oraz współzałożycielem Towarzystwa Tatrzańskiego. W swoich akwarelach uwiecznił krajobraz Pienin. Był autorem „Ilustrowanego przewodnika do Tatr, Pienin i Szczawnic”, który ukazał się w 1870 r. Bracia sprzedali obie wille w 1909 r. W „Janinie” mieszkał Jan Maniecki, zarządca uzdrowiska. Willa została rozebrana. W „Ukraince” mieszkał m.in. inż. Karol Kozubski, pierwszy dyrektor szczawnickiej elektrowni, która powstała w 1932 r. Służyła również na cele sanatoryjne. Po II wojnie światowej zmieniono nazwę willi na „Danusia”. Została przejęta przez „Państwowe Przedsiębiorstwo Uzdrowisko Szczawnica”. Znajdowały się w niej mieszkania pracownicze. Obecnie w wilii działa hotel.

Opis

Willa usytuowana w górnej części Pl. Dietla, na stromym stoku. Dostępna jest drogą - serpentyną wybiegającą z Pl. Dietla. Jest przykładem malowniczego nurtu architektury uzdrowiskowej. Willa założona na rzucie prostokąta, dwutraktowa. Posadowiona na podmurówce wyrównawczej. Parterowa, z piętrowym skrzydłem bocznym i dwupiętrową wieżyczką założoną na rzucie kwadratu, mieszcząca schody. Przykryta jest dachami dwuspadowymi, a wieżyczka dachem namiotowym. Willa drewniana, konstrukcji zrębowej, posadowiona na kamiennym podmurowaniu. Dachy kryte blachą. Elewacja szalowane deskami „na nakładę” w układzie pionowym. Czteroosiową elewację frontową poprzedza dwuosiowy ryzalit z facjatą, w której znajduje się balkon. Elewacja pd. w formie piętrowego pawilonu, poprzedzona dwukondygnacyjnym gankiem, wspartym na słupach, z ażurowo wycinanymi elementami.

Obiekt dostępny z zewnątrz i wewnątrz.

Oprac. Olga Dyba, OT NID w Krakowie, 15-03-2016 r.

Bibliografia

  • Węglarz B. A, Spacerkiem po starej Szczawnicy i Rusi Szlachtowskiej. Pruszków, 2011, s. 48-49.
  • Krasnowolski B., Powstanie i rozwój uzdrowiska w Szczawnicy. „Materiały i Sprawozdania Konserwatorskie Województwa Krakowskiego”. Kraków 1971.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: willa
  • Chronologia: 1889 r.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Języki 6, Szczawnica
  • Lokalizacja: woj. małopolskie, pow. nowotarski, gmina Szczawnica - miasto
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy