mur obronny z bastionami i kaplicami św. Anny i Matki Bożej Bolesnej, Kalwaria Zebrzydowska
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

mur obronny z bastionami i kaplicami św. Anny i Matki Bożej Bolesnej

Kalwaria Zebrzydowska

photo

Obiekt jest świadectwem przekształceń kompleksu kalwaryjnego na przestrzeni lat oraz adaptacji nieużytecznego pod względem pierwotnej funkcji obiektu do nowego przeznaczenia.

Historia

Z fundacji Jana Zebrzydowskiego w l. 1624-1632 zostaje rozbudowany klasztor Bernardynów. Fundatorzy od samego początku postanowili zabezpieczyć zakonników przed plądrującymi lokalne lasy grupami bandytów, dlatego otoczyli klasztor i kościół konwentualny murami obronnymi. W czasie fundacji Jana powstaje pd. zabudowa obronna klasztoru i ustawiona w pd.-zach. narożniku krużganka klasztornego wieża obronna, chroniąca dostępu do klasztoru od strony Góry Żar. Z biegiem lat obiekt stracił swoje funkcje obronne, które od samego początku ograniczały się tylko do zapewnienia bezpieczeństwa mnichom przed złodziejaszkami. W 1747 r. wieżę zaadaptowano na kaplicę i zamontowano w niej barokowy ołtarz z obrazem Matki Boskiej Bolesnej.

Wieża z kaplicą wyznacza pierwszą stację Dróżek Matki Boskiej, wchodzącą w skład cyklu Boleści.

Opis

Kaplica zlokalizowana w wieży, przylegającej do krużganka klasztornego od strony pd.-zach. Wieża została wzniesiona na planie kwadratu z łamanego kamienia. Budynek nakrywa namiotowy dach zwieńczony barokowym hełmem. W elewacjach zewnętrznych podziały poprowadzono za pomocą kamiennego cokołu i gzymsu arkadkowego podtrzymującego dach. W elewacji zach. dwa okienka strzelnicze oraz zamontowany obraz Matki Boskiej Bolesnej, zabezpieczony przed deszczem metalowym daszkiem. Kaplica zlokalizowana we wnętrzu wieży, na planie okręgu. Do kaplicy prowadzi wejście od str. krużganków. Wyposażenie kaplicy stanowi barokowy obraz Matki Boskiej Bolesnej zamontowany w nastawie ołtarzowej dekorowanej symbolami narzędzi Męki Chrystusa.

Zabytek dostępny.

Oprac. Mirosław Płonka, OT NID w Krakowie, 15-09-2017 r.

Bibliografia

  • Chadam A. OFM, Zarys dziejów Kalwarii Zebrzydowskiej. Kalwaria Zebrzydowska 1984.
  • Katalog zabytków sztuki w Polsce. Powiat Wadowicki, oprac. J. Szablowski. T. 1, z.14, Warszawa 1953.
  • Łepkowski J., Kalwarya Zebrzydowska i jej okolice. Kraków 1850.
  • Mitkowska A., Czynnik tradycji miejsca w kreowaniu krajobrazów kalwaryjskich (szkic problematyki) [w:] Geografia i sacrum, red. B. Domański, S. Skiba. Kraków 2005, s. 329-335.
  • Mitkowska A., Kalwarie europejskie jako pielgrzymkowe ogrody pamięci. „Czasopismo techniczne”, z. 7, 2012.
  • Mitkowska A., Kompozycja przestrzenna Kalwarii Zebrzydowskiej. „Kwartalnik Architektury i Urbanistyki”, t. XX, z. 2, 1975.
  • Murawiec W., Kalwaria Zebrzydowska. Informator-przewodnik po zabytkach architektury sakralnej. Nr 1, wyd. III, Kalwaria Zebrzydowska 1987.
  • Szablowski J., Architektura Kalwarji Zebrzydowskiej (1600-1702). „Rocznik Krakowski”, red. J. Muczkowski, t. XXIV, 1933.
  • Wyczawski H. OFM, Dzieje Kalwarii Zebrzydowskiej. Kraków 1947.
  • Zabytki sztuki w Polsce. Małopolska, red. W. Bałus, Dietmar Popp. Warszawa 2016, s. 507-509.
  • Zinkow J., Wokół Kalwarii Zebrzydowskiej i Lanckorony. Przewodnik monograficzny. Kalwaria Zebrzydowska 2000.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: inne
  • Chronologia: 1624 r.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Bernardyńska 46, Kalwaria Zebrzydowska
  • Lokalizacja: woj. małopolskie, pow. wadowicki, gmina Kalwaria Zebrzydowska - miasto
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy