Pałac - Zabytek.pl
Adres
Biecz, 10
Lokalizacja
woj. lubuskie,
pow. żarski,
gm. Brody - obszar wiejski
Historia
Wieś Biecz (niem. Beitsch, Beitzch, Beitzsch) jest jedną z najstarszych osad na terenie Dolnych Łużyc. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1000 roku pod nazwą Bezdiez jako własność klasztoru w Nienburgu. Od początku XIV wieku majątek był związany z rodem von Wiedebach, w którego posiadaniu był przez stulecia, aż do 1945 roku. Siedziba rodu powstawała etapami, które obejmowały rozbudowę obiektów mieszkalnych i gospodarczych. Czytelny do dziś układ przestrzenny zespołu rezydencjonalnego pochodzi z epoki baroku. Oparty został na symetrycznej kompozycji osiowej. Część reprezentacyjna z centralnie usytuowanym pałacem, otoczonym parkiem i poprzedzonym dwiema oficynami była wyraźnie oddzielona od gospodarczej, skupionej wokół prostokątnego podwórza. Główna oś kompozycji, oparta na drodze do sąsiednich Gębic, prowadziła prostopadle do pałacu przez folwark. Droga ta krzyżowała się na podwórzu folwarcznym z drugim ciągiem komunikacyjnym, wytyczonym na osi wschód-zachód, który zamykały leżące naprzeciw siebie wieże bramne. Przez wieżę zachodnią prowadziła droga w kierunku wsi, kończąc się na kościele, wzniesionym w latach 1716-1718.
Najstarszą rezydencją właścicieli był późnośredniowieczny dwór obronny, który stanowi rdzeń zachowanego pałacu. Prawdopodobnie w drugiej połowie XVI wieku miała miejsce jego renesansowa przebudowa. Kolejne zasadnicze rozbudowy prowadzone były w latach 60. XVII wieku. Na koniec XVIII stulecia datuje się przebudowę zamku w trójskrzydłowy pałac. W drugiej połowie XIX wieku przeprowadzono remont obejmujący m.in. przebudowy w partii dachu. W 1923 roku zmieniono wystrój elewacji z neoklasycystycznej na neorokokową i wyremontowano dach. Po II wojnie światowej, do 1956 roku, w pałacu mieścił się dom kultury. W 1967 roku został adaptowany na magazyn biblioteczny. Przez lata znajdował się pod dozorem społecznego opiekuna zabytków. Pozostałe budynki były użytkowane przez PGR. W maju 1963 roku pałac, park, dwie oficyny oraz budynek bramny zostały wpisane do rejestru zabytków. W latach 1981-2001 pałac jak i cały zespół pozostawał w rękach prywatnych. Budynek nie był użytkowany. W 2018 roku podjęto prace zabezpieczające budynek pałacu i wieży bramnej z prywatnej inicjatywy fundacji i stowarzyszeń zajmujących się ochroną zabytków. Obecnie budynek pozostaje nieużytkowany.
Opis
Zespół pałacowo-parkowy znajduje się we wschodniej części wsi, na wschód od drogi wojewódzkiej nr 286, łączącej Biecz z Gubinem. Zasadniczy element założenia stanowi pałac, otoczony z trzech stron parkiem i wydzielony od zabudowy gospodarczej. Od północy, od frontu, poprzedzony jest dziedzińcem i obsadzonym drzewami ogrodzeniem z pozostałościami bramy. Jest to obiekt murowany, założony na rzucie podkowy, urozmaicony werandą na prostokątnym rzucie po wschodniej stronie. Korpus główny jest dwukondygnacyjny, nakryty dachem czterospadowym z lukarnami i wolimi okami, o pokryciu z dachówki ceramicznej. Jednokondygnacyjne skrzydła boczne zamknięte zostały dachami naczółkowymi, o pokryciu z dachówki ceramicznej. Symetrycznie opracowana fasada została zaakcentowana w części środkowej pseudoryzalitem. W tej części zachowała się dekoracja neorokokowa nad otworami okiennymi i drzwiowymi. Wieńcząca część środkową fasady – ażurowa balustrada wraz z rzeźbami – ze względu na uszkodzenia została tymczasowa zdemontowana. Obiekt pozostaje od lat nieużytkowany.
Oprac. Marta Kłaczkowska, OT NID w Zielonej Górze, 20.03.2025 r.
Dane obiektu zostały uzupełnione przez użytkownika Paweł .
Rodzaj: pałac
Styl architektoniczny: barokowy
Materiał budowy:
ceglane
Forma ochrony: Rejestr zabytków, Ewidencja zabytków
Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_08_BK.29952, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_08_BK.121476