Poznaj lokalne zabytki


Wyraź zgodę na lokalizację i oglądaj zabytki w najbliższej okolicy

Zmień ustawienia przeglądarki aby zezwolić na pobranie lokalizacji
Strona korzysta z plików cookies. Dowiedz się więcej.

Średniowieczne miasto w Toruniu - Zabytek.pl

Adres
Toruń

Lokalizacja
woj. kujawsko-pomorskie, pow. m. Toruń, gm. Toruń-gmina miejska

Decyzją Komitetu Światowego Dziedzictwa dobro zostało wpisane na Listę w 1997 r.  

Krótki opis

Toruń leżący na północy Polski jest wyjątkowo dobrze zachowanym przykładem średniowiecznego centrum handlowego i administracyjnego o znaczeniu europejskim, położonym nad Wisłą. Toruń założono w czasie kiedy rycerze Zakonu Krzyżackiego szerzyli chrześcijaństwo pośród ludów Europy Wschodniej oraz kiedy Liga Hanzeatycka przyczyniała się do gwałtownego rozwoju handlu pomiędzy krajami nadbałtyckimi i Europą Wschodnią. Toruń stał się wiodącym członkiem Ligi Hanzeatyckiej na terenach znajdujących się pod panowaniem Zakonu Krzyżackiego.

Średniowieczne miasto w Toruniowi składa się z trzech elementów: ruin zamku krzyżackiego, Starego Miasta oraz Nowego Miasta. Dwa miasta oraz zamek, zabudowane w kształcie podkowy, otoczone murami miejskimi stanowią wyjątkową formę średniowiecznego rozkładu zabudowań. Większa część zamku, który został zbudowany na rzucie podkowy w połowie XIII wieku jako baza do podboju i ewangelizacji Prus, została zniszczona podczas powstania w 1454 roku, kiedy miejscowi mieszczanie podnieśli się przeciwko Zakonowi Krzyżackiemu. Ruiny i archeologiczne pozostałości zostały odkopane i zachowane. Stare Miasto zostało lokowane w roku 1233, po czym szybko rozwinęło się jako ważny ośrodek handlu. Sąsiadujące Nowe Miasto rozwijało się od 1264 roku, głównie jako ośrodek rzemiosła i rękodzielnictwa. Oba obszary miejskie świadczą o wymianie i twórczej adaptacji doświadczeń artystycznych, które miały miejsce wśród miast hanzeatyckich.

Wyjątkowo pełny obraz średniowiecznego sposobu życia jest widoczny w oryginalnym układzie ulic i pierwszych budynków Torunia. Zarówno Stare jak i Nowe Miasto posiadają swoje kościoły parafialne oraz liczne piękne ceglane kamienice, spośród których wiele zachowało oryginalne gotyckie elewacje, ściany działowe, stropy zdobione sztukaterią, sklepione podpiwniczenia i malowane zdobienia. Wiele budynków w Toruniu było wykorzystywanych zarówno dla celów mieszkalnych jak i handlowych. Dobrym przykładem jest dom, w którym w 1473 roku urodził się wielki astronom Mikołaj Kopernik, zachowany jako muzeum poświęcone temu wielkiemu człowiekowi i jego pracy. Kamienice często obejmowały pomieszczenia magazynowe i niezwykle spichlerze wykonane z cegły, niektóre wysokie nawet na pięć pięter. Ponieważ zachowało się tak wiele budynków z tego okresu średniowieczny podział na parcele, wyznaczony przez oryginalne mury ogrodzeniowe z cegły, został w znacznej części zachowany.

Kryterium (ii): Toruń, małe historyczne średniowieczne miasto handlu i administracji w dużym stopniu zachowało oryginalną siatkę ulicy i wyjątkową historyczną zabudowę. Wyznaczyło standard rozwoju miast w regionie w czasie urbanizacji Europy Wschodniej w XIII I XIV wieku. Połączenie dwóch miast z zamkiem jest rzadką formą średniowiecznej aglomeracji, która przetrwała w niemal nienaruszonym stanie, włącznie z wieloma znaczącymi, wartościowymi budynkami, które zostały wiernie zachowane. W czasach swojej świetności Toruń pełen był różnego rodzaju architektonicznych dzieł sztuki, które wywarły wielki wpływ na całe państwo krzyżackie i kraje sąsiednie.

Kryterium (iv): Toruń daje wyjątkowo pełny obraz średniowiecznego stylu życia. Jego unikalny układ przestrzenny stanowi cenny materiał źródłowy dla badań nad historią rozwoju miast w średniowiecznej Europie. Wiele budynków reprezentuje najwyższy poziom osiągnięć średniowiecznej architektury sakralnej, wojskowej i cywilnej.

 

Strona UNESCO WHC

Rodzaj: kulturowy

Materiał budowy:  ceglane

Forma ochrony: Światowe Dziedzictwo UNESCO

Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_04_UN.60