Historia

Dom zbudowany został w 1905 roku dla Józefa i Honoraty Grahman. Datowanie potwierdzają zapisy w księdze wieczystej oraz data „1905” umieszczona na wiatrowskazie umieszczonym na szczycie hełmu ganku. Nie jest znany autor projektu domu ani budowniczy. Ganek od strony południowo-zachodniej i dobudówka w zachodnim narożu pochodzą z późniejszego okresu. Dom do 1946 roku należał do rodziny Grahmanów, następnie przez wiele lat był własnością Naczelnej Organizacji Technicznej. Obecnie w budynku znajduje się hotel i restauracja „Śnieżka”.

Opis

Budynek usytuowany jest przy zbiegu ulic Lewakowskiego i Wyzwolenia. Ustawiony jest frontem do ulicy Lewakowskiego. Budynek murowany, na rzucie prostokąta, parterowy z piętrową wieżą w narożniku południowo-wschodnim i z wtórnym użytkowym poddaszem. Budynek jest otynkowany w kolorze ciemno ceglastym z jasnymi elementami dekoracji architektonicznej, posadowiony na cokole oblicowanym płytami z piaskowca. Główny korpus nakryty jest dachem czterospadowym łamanym, czworoboczna wieża – dachem namiotowym, a ganek od frontu – dachem dwuspadowym. Pokrycie dachów wykonane jest z dachówki ceramicznej, a hełm ganku frontowego i dach wieży z blachy. Budynek wyróżnia się wśród historycznej zabudowy ul. Lewakowskiego urozmaiconą bryłą oraz detalem architektonicznym. Otwory okienne ujęte są w profilowane obramienia, ściany wieży w drugiej kondygnacji opięte w narożach pilastrami. Elewacje wieńczy profilowany gzyms. Najbardziej dekoracyjnie opracowany został frontowy ganek przepruty od frontu trzema dużymi półkoliście zamkniętymi oknami i zwieńczony ozdobnym szczytem z wolutami i obeliskami oraz wieżyczką z hełmem. W elewacji tylnej ganek wejściowy został wtórnie rozbudowany. Do wschodniej elewacji przylega współcześnie wybudowany aneks.

Zabytek dostępny. Brak udogodnień dla osób ze szczególnymi potrzebami. Obecnie w budynku mieści się hotel i restauracja „Śnieżka”.

Oprac. Anna Fortuna-Marek, OT NID w Rzeszowie, 08.01.2025 r.