Historia

Dokładny czas powstania ogrodzenia nie jest ściśle określony, jednakże przypuszczalnie mieści się w przedziale czasowym obejmującym 2. połowę XVIII wieku, przełom XVIII/XIX wieku lub nawet początek XIX wieku. Być może powstanie ogrodzenia w jego obecnej formie jest związane z kapitalnym remontem cerkwi w 1820 roku. Wówczas wzniesiono wkomponowaną w mur ogrodzeniowy dzwonnicę parawanową. Podczas remontu ogrodzenia w 1932 roku przebito drugą bramkę od północnego-zachodu w kierunku cmentarza. W ogrodzeniu znajdowało się już główne przebicie w murze od wschodu. Kolejny remont ogrodzenia miał miejsce w latach 2012-2013 ze względu na zły stan zachowania muru i polegał na wzmocnieniu struktury oraz odtworzeniu zdegradowanych fragmentów muru z wykorzystaniem oryginalnego budulca kamiennego. Prace te wiązały się z odpowiednim wyprofilowaniem terenu i jego odwodnieniem. W ramach prac konserwatorsko-budowlanych dokonano nieznacznej korekty północnego odcinka muru, polegającej na niewielkim przesunięciu ogrodzenia w kierunku północnym. Kamień piaskowcowy pochodzi zapewne z lokalnych pokładów tego surowca, który historycznie wydobywany był w okolicach Rymanowa do celów budowlanych oraz jako materiał kamieniarski.

Opis    

Ogrodzenie na planie owalu z dwoma wejściami od strony wschodniej obok dzwonnicy oraz od strony cmentarza. W obwodzie muru na odcinku południowo-wschodnim usytuowana jest parawanowa dzwonnica. Mur eksponowany jest w surowym kamieniu o grubości około 1 metra i wysokości od 1 metra do 1,9 metra z wyrównaniem spadków terenu. W części zachodniej wzmocniony jest od zewnętrznej strony trzema kamiennymi przyporami. Wymurowany został z płaskich kamieni piaskowcowych, łączonych zaprawą gliniastą. Fragmenty oryginalnego muru zachowały się głównie na odcinku zachodnim oraz części muru południowego. W partiach rekonstruowanych obejmujących zwłaszcza część północną, wschodnią oraz południowo-zachodnią założono fundament z ubitego tłucznia i odtworzono mur z wykorzystaniem kamienia zbliżonego parametrami do oryginalnego, łączonego zaprawą wapienno-piaskową z dodatkiem cementu. Korona muru wykonana jest z płyt kamiennych ze spadkiem na zewnątrz murów. 

Dostępny bez ograniczeń. Brak udogodnień dla osób ze szczególnymi potrzebami. 

Oprac. Alicja Kuśta, OT NID w Rzeszowie, 12.01.2026 r.  

Bibliografia    

• Potocki A., W Dolinie Górnego Wisłoka od Rymanowa po Jaśliska. Przewodnik historyczny z legendami, Krosno 2013. 
• Leksykon drewnianej architektury sakralnej województwa podkarpackiego, Rzeszów 2015.
• Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, Seria Nowa, T. 1, Zeszyt 1: Krosno, Dukla i okolice, pod red. E. Śnieżyńska-Stolotowa, F. Stolot, Warszawa 1977.
• Marciniak W., Mur ogrodzeniowy cerkwi pw. Zaśnięcia Bogarodzicy, Karta zabytku nieruchomego, 2013.