Historia

W pierwszej połowie XIX wieku w otoczeniu ówczesnego budynku dworu na wierzchowinie wzniesienia rozplanowany został wieloosiowy park krajobrazowy otoczony z trzech stron korytem rzeki Mleczki i potokiem Tarnawka. Po 1855 roku Izabela Humnicka-Gurska sprzedała majątek ziemski w Hadlach Szklarskich wraz z parkiem Janowi Łastowieckiemu, który był właścicielem posiadłości dworskiej w Sieteszy. Po jego śmierci w 1876 roku majątek ziemski w Hadlach przejął jego syn Antoni, a następnie odziedziczył go syn tegoż Piotr Łastowiecki (1860-1929). Na przełomie XIX i XX wieku podjął on szerszą akcję modernizacji miejscowego kompleksu dworsko-parkowego. W ramach tych działań istniejące dotąd niewielkie założenie parkowe w Hadlach Szklarskich zostało poszerzone zarówno od strony południowej, gdzie powstał pełnowodny staw z groblą, jak i od strony północnej kosztem dawnego majdanu gospodarczego. Syn Piotra Łastowieckiego Antoni, który zmarł w 1973 roku pozostawał właścicielem miejscowego majątku do 1944 roku, kiedy na mocy ustawy o reformie rolnej  przeszedł on wraz z parkiem dworskim na własność Skarbu  Państwa. W okresie PRL park dworski był administrowany m.in. przez Wydział Gospodarki Komunalnej w Przeworsku, a później przez Spółdzielnię Kółek Rolniczych w Manasterzu.  W 1976 roku zespół dworski łącznie z założeniem parkowym przejęty został przez Wojewódzką Komendę Milicji Obywatelskiej w Przemyślu. Od 2007 roku zespół pałacowy wraz z dawnym parkiem dworskim stanowi własność Gminy Jawornik Polski. W 2017 roku na terenie kompleksu dworsko-parkowego zakończone zostały trwające kilka lat prace modernizacyjno-konserwatorskie. Objęły one również  rewitalizację części dawnego parku dworskiego położonej  przed elewacją frontową dworu. 

Opis

Park dworski położony jest malowniczo w środkowej części wsi na wierzchowinie wzniesienia w widłach rzeki Mleczki i potoku Tarnawka, które otaczają zespół dworski od strony zachodniej, południowej i wschodniej. Park krajobrazowy rozplanowany jest wokół budynku dworu, który obejmuje również parter wodny z rozległym stawem i groblami w południowej części założenia. Przed elewacją frontową dworu od strony zachodniej usytuowane są kwatery roślinności komponowanej oraz fontanna, a na wschód od niego położona jest rozległa polana zamknięta szpalerem grabowym z zachowanymi osiami widokowymi na okoliczne wzgórza Pogórza Dynowskiego. Ten sektor parku stanowi najlepiej zachowaną jego część pod względem historycznego układu kompozycji roślinnych. Od strony południowej w rejonie mostka na Mleczce zachował się wjazd usytuowany na rampie ziemnej. Południowa część założenia parkowego zajmuje malowniczy parter wodny z dawnym stawem dworskim, który jest obecnie wykorzystywany w celach rekreacyjnych i wypoczynkowych przez gości hotelu, turystów i wędkarzy. W tej części założenia parkowego na terenie skarpy między dworem a stawem przetrwało naturalne stanowisko starodrzewu z dominującą przewagą dębów, które liczą obecnie ponad 200 lat. 

Zabytek dostępny dla gości Zespołu Pałacowo-Parkowego.

Oprac. Andrzej Gliwa, OT NID w Rzeszowie, 13.11.2025 r.