Historia

Prawosławna parochia w Kuryłówce powstała prawdopodobnie już w XVI wieku. Od XVII wieku była parafią greckokatolicką z drewnianą cerkwią, którą rozebrano w końcu XIX wieku, budując na jej miejscu nową, okazałą świątynię murowaną. Cerkiew ta wzniesiona została w latach 1896-1903 według projektu ukraińskiego architekta Wasyla Nahirnego, twórcy około 200 projektów cerkwi, z inicjatywy parocha Tomasza Szumiało. W 1912 roku na północ od cerkwi zbudowano murowaną dzwonnicę.

Opis    

Zespół cerkiewny zlokalizowany jest w centralnej części miejscowości przy dawnej głównej drodze biegnącej przez wieś. Zespół składa się z dawnej cerkwi, dzwonnicy i grekokatolickiego cmentarza przycerkiewnego. Zespół znajduje się na niewielkim wyniesieniu ponad doliną Sanu. Na północny zachód od cerkwi, w linii ogrodzenia znajduje się murowana, parawanowa dzwonnica. Całość wydzielona jest metalowym ogrodzeniem. Dzwonnica zbudowana została jako murowana, otynkowana, posadowiona na wysokim cokole. Jest to dzwonnica parawanowa, trójarkadowa z wyższą i szerszą arkadą środkową. Dzwonnica zaakcentowana jest pośrodku drugą kondygnacją z niewielką arkadką zamkniętą trójkątnym szczytem z datą „1912”.

Zabytek dostępny.

Oprac. Anna Fortuna-Marek, OT NID w Rzeszowie, 09.01.2025 r.

Bibliografia    

• Karta ewidencyjna zabytków architektury i budownictwa, Kuryłówka. Cerkiew grekokatolicka pw. św. Mikołaja, oprac. B. Podubny, Archiwum NID, 2011.
• Krasny P., Architektura cerkiewna na ziemiach ruskich Rzeczypospolitej 1596-1914, Kraków 2003.
• Nałęcz A., Cerkwie greckokatolickie w diecezji przemyskiej po roku 1945. Zarys problematyki, Przemyśl 1988.
• Rocznik Archidiecezji Przemyskiej 1997. Album, Przemyśl 1997.
• Saładiak A., Pamiątki i zabytki kultury ukraińskiej w Polsce, Warszawa 1993.