Wirydarz przy katedrze pw. św. Jana Chrzciciela, Kamień Pomorski
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Wirydarz przy katedrze pw. św. Jana Chrzciciela

Kamień Pomorski

photo

Przykład jedynego zachowanego w Polsce wirydarza przykatedralnego, unikatowego pod względem lokalizacji po północnej stronie zabudowy, nie zaś - jak zazwyczaj w założeniach klasztornych - po stronie południowej.

Historia

Budowę katedry w Kamieniu Pomorskim podjęto po przeniesieniu biskupstwa z Wolina po 1176 roku. Do schyłku XV w. trwały prace przy wznoszeniu i rozbudowie świątyni. W latach 1310-1350 do północnej nawy bocznej katedry dobudowano gotycki wirydarz, ok. poł. XIV w. założono w nim ogród. Nad skrzydłem wschodnim krużganka urządzono pomieszczenia mieszkalne, zamienione później na skarbiec katedralny. W XVIII w. rozebrano krużganek po południowej stronie wirydarza. Po II wojnie światowej pod nadzorem Gerarda Ciołka przeprowadzono prace konserwatorsko-rekonstrukcyjne wirydarza - w centrum ustawiono dwunastowieczną chrzcielnicę, według tradycji pochodzącą z kościoła wzniesionego w Kamieniu w czasie misji chrystianizacyjnej św. Ottona z Bambergu w 1124 roku.

Opis

Wirydarz rozplanowany na rzucie zbliżonym do kwadratu, otoczony z trzech stron gotyckimi krużgankami z podcieniami arkadowymi. Układ ścieżek krzyżujących się pod kątem prostym dzieli powierzchnię ogrodu na cztery regularne kwatery. Centralna część zaakcentowana chrzcielnicą romańską. Rosną tutaj egzemplarze żywotnika olbrzymiego o obwodzie 150 cm, dąb szypułkowy o obwodzie 400 cm, ostrokrzew kolczasty o obwodzie 60 cm - zaliczany do najstarszych okazów w Polsce. Północną ścianę katedry porasta bluszcz pospolity. Ścieżki wirydarza wyłożone cegłą ceramiczną.

Dostęp do zabytku ograniczony. Wstęp płatny.

Oprac. Anna Walkiewicz, OT NID w Szczecinie, 02.07.2014 r.

Bibliografia

  • Opęchowski M., Stanecka E., Zabytkowe ogrody i parki, [w:] Przyroda Pomorza Zachodniego, Szczecin 2002, s. 255-256.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: ogród
  • Chronologia: 1 poł. XIV w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: pl. Katedralny 8, Kamień Pomorski
  • Lokalizacja: woj. zachodniopomorskie, pow. kamieński, gmina Kamień Pomorski - miasto
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy