budynek mieszkalno-administracyjny, Grodków
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

budynek mieszkalno-administracyjny

Grodków

photo

Budynek administracyjno-mieszkalny stanowi pozostałość d. zespołu młyna przemysłowego w Grodkowie. Wraz z zachowanym budynkiem spichlerza należy do najstarszych elementów dawnej zabudowy. Budynek zachował oryginalną bryłę, kompozycję i detali architektoniczny, będąc tym samym świadectwem dawnej tradycji przemysłowej miasta.

Historia

Kompleks zabudowy przemysłowej d. młyna składał się pierwotnie z dwóch powiązanych przestrzennie części o odmiennej funkcji. Pierwszą z nich stanowiła część mieszkalna, w której znalazły się zarówno pomieszczenia biurowe, mieszkalne, jak i magazyn zbożowo-mączny, drugą – część produkcyjna, którą rozmieszczono po południowej stronie zabudowy. Przedmiotowy budynek zespołu wzniesiony został w 2 poł. XIX w. Obiekt czynny był do 2000 roku. Wkrótce po ustaniu działalności wyburzono część zabudowań produkcyjnych, które pełniły funkcje pomocnicze i groziły zawaleniem. Były to obiekty bezstylowe o zdegradowanych bądź niewielkich wartościach architektonicznych, z wieloma nawarstwieniami spowodowanymi przebudowani i przekształceniami w związku z rozwojem technologii. Zachowany fragment zespołu obecnie pozostaje nieużytkowany.

Opis

Budynek administracyjno-mieszkalny położony na terenie d. zespołu młyna przemysłowego, zlokalizowany jest w południowej części Grodkowa, w niewielkiej odległości od granic starego miasta, pomiędzy drogami wylotowymi w kierunku Nysy oraz Niemodlina. Usytuowany został w północnej części działki, tuż przy jednej z bocznych bram wjazdowych prowadzących na teren dawnego zakładu. Całość kompleksu otoczona została murem ceglanym. Budynek założony został na planie litery „U” z niewielkim, wewnętrznym dziedzińcem. Po stronie południowej, do ściany bocznej obiektu przylega dawny spichlerz. Jest to obiekt murowany z cegły, otynkowany, dwukondygnacyjny z użytkowo-mieszkalnym poddaszem i podpiwniczeniem w części wschodniej. Pokryty został dachem mansardowym, w połaci którego ulokowano niewielkie facjaty i lukarny. Bryłę obiektu wyróżnia asymetryczna, elewacja wschodnia, która zaakcentowana została przez odmienne w formie, wkomponowane ryzality. Pierwszy z nich, znajdujący się na styku z budynkiem spichlerza, założony jest na planie ćwierćkoła. Jego osie wyznaczają otwory okienne, na poziomie drugiej kondygnacji flankowane półkolumnami. Między poziomami okien umieszczono ozdobną płycinę z girlandami. Tuż obok, w części środkowej elewacji znajduje się prosty dwuosiowy ryzalit. Okna znajdujące się w tym miejscu, ujęte zostały pilastrami a poziom pomiędzy kondygnacjami zarysowany ozdobnymi płycinami. Analogiczną kompozycję posiada kolejny, znajdujący się w północno-wschodnim narożniku półokrągły występ. Nad nim w połaci dachu, wyniesiona ściana półkolistej wieżyczki z trzema niewielkimi oknami, nakryta dachem kopulastym ze sterczyną. Elewacja północna, wieloosiowa posiada skromną dekorację architektoniczną, na uwagę zwraca tu pseudoryzalit zwieńczony szczytem z dachem naczółkowym i znajdujący się w połaci dachu ogniomur w formie neobarokowego szczytu. W elewacji zachodniej (frontowej) od strony ulicy Sienkiewicza, oś drugą wyznacza wejście główne. Poddasze charakteryzuje gęsty rytm okien, a w połaci dachowej pojawiają się lukarny powiekowe.

Budynek z zewnątrz ogólnodostępny.

Oprac. Katarzyna Latocha, OT NID w Opolu, 09.10.2018 r.

Bibliografia

  • Karta Ewidencyjna Zabytków Architektury i Budownictwa. Młyn przemysłowy – część mieszkalna, oprac. Jerzy Tomasz Nowiński, 1999.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: budynek mieszkalny
  • Chronologia: 2. poł. XIX w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Sienkiewicza 19, Grodków
  • Lokalizacja: woj. opolskie, pow. brzeski, gmina Grodków - miasto
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy