dzwonnica, Żuków
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

photo

Dzwonnica przy kościele parafialnym stanowi ważny elementem mazowieckiego drewnianego budownictwa sakralnego. Jest przykładem barokowej architektury drewnianej powstałej w 2 poł.. XVII w. 

Usytuowanie i opis

Kościół usytuowany jest po południowej stronie szosy biegnącej przez wieś (kalenicą do niej), w zachodniej części osady. W północno-zachodniej części cmentarza przykościelnego usytuowana została drewniana dzwonnica. Zwrócona fasadą w kierunku wschodnim.
Postawiona została w konstrukcji słupowej, wzmocnionej ryglami i zastrzałami, z zewnątrz oszalowana pionowymi deskami, z olistwowaniem. Zbudowana została na rzucie kwadratu o boku 2,6 m. Jest jednokondygnacyjna. W górnej części, w każdej ścianie, znajdują się po dwa otwory dzwonowe w kształcie półkola, zamknięte drewnianą żaluzją. Ściany nakryte są namiotowym dachem, krytym blachą, zwieńczonym sterczyną z żelaznym krzyżem.

Historia

Wieś powstała na przełomie XII i XIII w. i już w XIII w. erygowano tu parafię. Należy sądzić, że wraz z parafią powstał tu pierwszy kościół. W 2. poł. XV w. wieś należała do książąt mazowieckich. W 1520 r. książęta Janusz III i Stanisław erygowali parafię i wtedy wystawiono drugi kościół pw. Najświętszej Marii Panny. Stał on w innym miejscu, za rzeką, dziś w tym miejscu stoi krzyż otoczony płotkiem. 
Obecny kościół powstał w latach 1676-1677, kiedy proboszczem był ks. Mateusz Jacek Górzyński. Obok niego w 2 poł. XVII w. dobudowano drewnianą dzwonnicę, która remontowana była w wieku XIX.

Obiekt dostępny podczas mszy oraz po uprzednim umówieniu się z proboszczem parafii. 

oprac. Jerzy Szałygin, OT NID w Warszawie, 19-09-2018 r.

Bibliografia

  • Żuków - kościół p.w. Przemienienia Pańskiego: http://www.drewnianemazowsze.pl/zukow-kosciol/
  • Żuków – drewniany kościół parafialny p.w. Przemienienia Pańskiego: http://www.polskaniezwykla.pl/web/place/31886,zukow-drewniany-kosciol-parafialny-pw--przemienienia-panskiego.html
  • Karta ewidencyjna zabytku architektury i budownictwa: tzw. zielona: Dzwonnica, oprac. From, 1959.
  • Katalog zabytków sztuki w Polsce, T. X, Dawne woj. warszawskie, z. 4, Powiat Grodzisko-Mazowiecki, Warszawa 1967, s. 40-41.
  • Kościół p.w. Przemienienia Pańskiego: http://skarbiecmazowiecki.pl/obiekty/kosciol-pw-przemienienia-panskiego-grodziski-kludzienko-zukow-39-125,1.html
  • Mazowieckie kościoły drewniane, red. B. Jezierska, R. Nadolny, Warszawa 2009, s. 127.
  • J. Wiśniewski, J. Szałygin, Materiały do katalogu drewnianego budownictwa sakralnego na Mazowszu, Mazowsze nr 3/94, s.103-104.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: dzwonnica
  • Chronologia: 2 poł. XVII w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Żuków
  • Lokalizacja: woj. mazowieckie, pow. grodziski, gmina Grodzisk Mazowiecki - obszar wiejski
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy