Kościół parafialny pw. św. Mikołaja, Warta
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Kościół parafialny pw. św. Mikołaja

Warta

photo

Kościół gotycki z wnętrzem przekształconym w XVII w.

Historia

Kościół w Warcie zbudowany został ok. 1340 r. Wzniesiono go na miejscu starszej, drewnianej budowli, spalonej w czasie najazdu krzyżackiego w 1331 r. W XVII w. na skutek pożaru świątynię przebudowano: mi. obniżono mury i przekształcono jej wnętrze. Na pocz. XX w. podwyższono wieżę.

Opis

Kościół parafialny położony jest w centrum Warty, w pobliżu południowo-zachodniego narożnika rynku. Otoczony jest murowanym ogrodzeniem. Orientowany. Świątynia o trójnawowym układzie w zrębie gotycka, wnętrza po przebudowie w XVII w. mają charakter barokowy. Zbudowany jest z cegły, ściany oszkarpowane, elewacje zewnętrzne pozostały nieotynkowane. Ma formę pseudobazyliki o trzech nawach z trójbocznie zamkniętym prezbiterium. Korpus o czterech przęsłach przechodzi w węższe dwuprzęsłowe prezbiterium. Nawy boczne otwarte zostały do nawy głównej arkadowymi otworami opartymi na czworościennych filarach. Od strony północnej do bryły głównej przylega czworoboczna wieża, a do prezbiterium zakrystia. Sklepienia kolebkowe z lunetami i kolebkowo-krzyżowe w nawach bocznych. Dachy dwuspadowe, więźba dachowa drewniana. Elewacje kościoła nie posiadają bogatego detalu, na uwagę zasługują gotyckie portale z formowanej cegły oraz blendy w partii prezbiterium i w szczycie elewacji zachodniej. Najcenniejszym zabytkiem w kościele jest słynne Wniebowzięcie NMP z Warty. Jest to pochodzący z pocz. XVI w. tryptyk powstały w warsztacie wielkopolskim. Składa się z obrazu środkowego (scena tytułowa), dwóch skrzydeł z sześcioma malowanymi obustronnie kwaterami (cykle „Radości Marii”, „Męka Chrystusa”) oraz trzyczęściowej predelli (MB ze świętymi). Dzieło to przez dłuższy czas znajdowało się w MN w Warszawie. Ze względu na zły stan zachowania w latach 1993-1998 poddane zostało gruntownej konserwacji. Po wieloletnich staraniach wróciło do Warty i jest eksponowane w kościele.

Zabytek dostępny dla zwiedzających cały rok, wnętrze można zwiedzać po uprzednim uzgodnieniu z ks. proboszczem.

Oprac. Anna Michalska, NID OT w Łodzi, 30.10.2014 r.

Bibliografia

  • Walicki M., Renesansowy tryptyk z Warty, Wrocław 1957
  • Wiliński K., Bryński K., Dzieje miasta Warty, Warszawa 1984
  • Ruszkowski A., Sieradz i okolice, Sieradz 2000
  • Konserwacja i restauracja dzieł sztuki. Katalog dokumentacji prac Ewy i Jerzego Wolskich wykonanych w latach 1948-1998, cz I. Malarstwo tablicowe, Łódź 1998
  • Katalog Zabytków Sztuki, t. II, woj. łódzkie, Warszawa 1954

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kościół
  • Chronologia: XIV w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Kaliska 3, Warta
  • Lokalizacja: woj. łódzkie, pow. sieradzki, gmina Warta - miasto
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy