Kościół fil. pw. św. Stanisława Kostki, Wałdowo
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Kościół fil. pw. św. Stanisława Kostki

Wałdowo

photo

Kościół stanowi przykład osiemnastowiecznej budowli sakralnej, wzniesionej w tradycyjnej, ryglowej technice budowlanej.

Historia

Parafia w Wałdowie istniała już w 1635 roku. Obecnie, od 2002 r. stanowi filię parafii w Piaszczynie. Istniejący dzisiaj kościół wzniesiono w 1716 roku. W 1957 r. świątynię znacznie przebudowano - dostawiono zakrystię i kruchtę, zmieniono artykulację okien oraz zmodernizowano wnętrze.

Opis

Kościół jest położony na północnej części wsi, na wzgórzu, w zakolu rzeki. Orientowany. Usytuowany na działce w kształcie nieregularnego pięcioboku. W sąsiedztwie kościoła po południowej stronie znajduje się jezioro, po stronie wschodniej i północno-wschodniej - plebania oraz cmentarz, po zachodniej i północno-zachodniej - dolina rzeki oraz porastający jej krawędzie las.

Korpus kościoła wzniesiony jest w konstrukcji ryglowej, fachy wypełnione cegłą, otynkowane. Wieża w konstrukcji słupowo ramowej, ściany wieży oraz szczyt nawy oszalowane deskami.

Nawa kościoła założona jest na rzucie wydłużonego prostokąta, z trójbocznie zamkniętą częścią ołtarzową. Kryta dachem dwuspadowym, w części ołtarzowej trójspadowym. Po stronie zachodniej znajduje się wbudowana w nawę wieża - jednokondygnacyjna, nakryta wysokim, czterospadowym hełmem, pokrytym gontem. Do wschodniej ściany nawy w 1957 r. dobudowano znacznie niższą i węższą od nawy zakrystię, powtarzającą rzut nawy - wydłużony prostokąt, z zamkniętą trójbocznie częścią wschodnią. Do zachodniej ściany wieży w tym samym roku dostawiono parterową kruchtę, nakrytą dwuspadowym dachem. Główne wejście do budowli usytuowane jest w kruchcie, boczne w zakrystii.

W elewacjach występują prostokątne otwory okienne, powstałe podczas przebudowy w 1957 r. (pierwotnie usytuowane były w dwóch poziomach). Kościół nie posiada dekoracji architektonicznej, jednak dekoracyjnie oddziałuje szachownica konstrukcji ryglowej oraz skontrastowanie barwy drewna z tynkowanymi polami fach.

Wnętrze kościoła jest jednoprzestrzenne, w 1957 r. zmodernizowane. Zachowały się nieliczne elementy barokowego wyposażenia z 1717 r.: ołtarz główny i ambona, przebudowane w 1957 r. (pierwotny ołtarz kazalnicowy został rozdzielony na ołtarz i ambonę) oraz chrzcielnica i konfesjonał. Ponadto prospekt organowy z XIX w. oraz dzwony z 1625 i 1862 r.

Zabytek dostępny. Kościół otwarty bezpośrednio przed i po nabożeństwach.

Oprac. Beata Dygulska, OT NID w Gdańsku, 01.10.2014 r.

Bibliografia

  • Gohrbandt E., Ortsgeschichte, [w:] Der Kreis Rummelsburg. Ein Heimatbuch, Stettin 1938, s. 184-186
  • Schulz H., Kirchenbau, [w:] Der Kreis Rummelsburg. Ein Heimatbuch, Stettin 1938, s. 425
  • Karta ewidencyjna zabytku architektury. Kościół ewangelicki, ob. rzym.-kat. par. p.w. św. Stanisława Kostki, opr. H. Soja,1996, Archiwum NID

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kościół
  • Chronologia: 1 poł. XVIII w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Wałdowo 33 a
  • Lokalizacja: woj. pomorskie, pow. bytowski, gmina Miastko - obszar wiejski
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy