Kapliczka tzw. Znak tatarski, Ostrów
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Kapliczka tzw. Znak tatarski

Ostrów

photo

Kapliczka jest przykładem tzw. małej architektury sakralnej. Obiekty tego rodzaju wystawiano w okresie wczesnej nowożytności na obszarze ziem czerwonoruskich i zachodniej części Małopolski dla upamiętnienia ważnych dla lokalnych społeczności wydarzeń jak najazdy i napady wojsk nieprzyjacielskich, które często łączyły się z kultem postaci świętych bądź Matki Boskiej.

Historia

Kapliczka została wzniesiona w XVII w. zapewne po jednym z najazdów tatarskich, których rejon Przemyśla doświadczył w tym okresie kilka razy. Kapliczka stoi w południowej części wsi zwanej Kolonią na zakręcie drogi prowadzącej przez dawny obszar i zabudowania dworskie w narożu ogrodzenia kościoła pw. Św. Marii Magdaleny. Przypuszczać można, że murowana kapliczka przydrożna została wystawiona po jednej z największych i najbardziej niszczących w dziejach inkursji tatarskich na ziemie koronne jaka miała miejsce w 1624 r. W następstwie ataku ordyńców spalona została wtedy niemal całkowicie cała wieś łącznie ze wszystkimi zabudowaniami chłopskimi oraz młynem i miejscową cerkwią. Fundatorem kapliczki mógł być ówczesny właściciel Ostrowa Jan Maciej Ostrowski. Podczas prac budowlanych związanych z budową nowej świątyni parafialnej w latach 1979-1981, nieopodal kapliczki odnaleziono fragmenty ludzkich szkieletów, które jak można domniemywać były szczątkami osób spośród miejscowej ludności, które zostały zamordowane przez ordyńców bądź chłopów poległych podczas walki z najeźdźcami w pamiętnym 1624 r.

Opis

Kapliczka słupowa murowana wzniesiona z cegły, otynkowana usytuowana przy drodze w południowej części Ostrowa stojąca na cokole w obrębie terenu należącego do parafii pw. Św. Marii Magdaleny, malowana w kolorze białym. Zbudowana na rzucie kwadratu o trzech kondygnacjach zwieńczona kopułką z metalowym krzyżem i jego zwieńczeniem, tzw. „znakiem tatarskim” w postaci sześcioramiennej gwiazdy ujętej w dolnej części półksiężycem. Na ściankach każdej kondygnacji znajdują się nisze otoczone podwójnymi pilastrami na impostach, a w narożnikach usytuowane są spływy wolutowe. W niszy drugiej kondygnacji kapliczki od strony południowej umieszczony jest krucyfiks z postacią Jezusa Chrystusa.

Obiekt dostępny dla zwiedzających.

Oprac. Andrzej Gliwa, OT NID w Rzeszowie, 07.10.2014 r.

Bibliografia

  • Katalog zabytków sztuki w Polsce. Województwo rzeszowskie. Powiat przemyski, b.m.w., b.d.w., s. 49 (maszynopis w bibliotece NID OT Rzeszów).

Informacje ogólne

  • Rodzaj: architektura sakralna
  • Chronologia: XVII w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Ostrów
  • Lokalizacja: woj. podkarpackie, pow. przemyski, gmina Przemyśl
  • Właściciel praw autorskich do opisu: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Mapa Google

Geoportal

Zobacz także w najbliższej okolicy