Kościół pw. św. Bartłomieja, Modliszów
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Kościół pw. św. Bartłomieja

Modliszów

photo

Gotycki kościół z polichromowanym wnętrzem, w otoczeniu starego cmentarza.

Historia

1268 r. - wzmianka o pierwszym kościele w Modliszowie.

2 poł. XIV w. - budowa kościoła.

pocz. XVI w. - przebudowa kościoła.

XIX/XX w. - remont.

1990 r. - obniżenie wieży.

2014 r. - remont.

Opis

Modliszów znajduje się w ciągu drogi 379 ze Świdnicy do Wałbrzycha-Podgórza. Kościół w Modliszowie wznosi się w pn. krańcu wsi, przy polnej drodze prowadzącej do Pogorzały, i stanowi dominantę w krajobrazie.

Pierwszy romański kościół wzmiankowano w tej wsi w 1268 r. Obecny, gotycki, zbudowano w 2 poł. XIV w. Został przebudowany na pocz. XVI w. (z tego okresu pochodzi druga faza polichromii we wnętrzu). Przechodził remont na przeł. XIX/XX w. Jego charakterystyczna wysoka wieża, umieszczona na środku kalenicy, została znacznie obniżona ok. 1990 r. Obecnie kościół poddawany jest pracom remontowym.

 

Świątynia jednonawowa, zbudowana na rzucie prostokąta, oskarpowana. Nawa kryta stropem drewnianym. Do nawy przylega od wsch. prostokątne prezbiterium sklepione krzyżowo-żebrowo. Do prezbiterium od pd. przylega zakrystia, sklepiona kolebką. Od zach. do nawy przylega kruchta na rzucie kwadratu.

W kościele występują kamienne późnogotyckie portale: do zakrystii, do nawy i w pn. ścianie prezbiterium.

Kościół nakrywają dachy dwuspadowe: nad nawą i prezbiterium pokryte łupkiem, natomiast nad kruchtą i zakrystią pokryte dachówką ceramiczną. Na kalenicy nawy znajduje się ośmioboczna wieża, obecnie znacznie niższa od pierwotnej. Na zwieńczeniu szczytów nawy i prezbiterium wmurowano 3 krzyże kamienne, prawdopodobnie pokutne.

Na wyposażenie, prócz późnogotyckiego kamiennego sakramentarium, składają się barokowe (z 1710 r.): ołtarz główny z obrazem Wniebowzięcia NMP, ambona i chrzcielnica.

Wnętrze kościoła jest polichromowane w dwóch fazach. Na pn. ścianie nawy znajduje się cykl św. Katarzyny Aleksandryjskiej ze św. Krzysztofem, z końca XIV w.; natomiast na sklepieniu prezbiterium i podłuczu tęczy polichromie z 1500 r.: symbole 4 ewangelistów, anioły z narzędziami pasji, Chrystus w studni, św. Barbara z fundatorem, biczowanie, panny mądre i głupie. Polichromie te odkryto w 1963 r.

Z kościołem sąsiaduje dawny cmentarz (obecnie nieużytkowany), otoczony murem kamiennym na planie okręgu. Wejście na teren cmentarza od wsch., przez kamienny budynek bramny na planie prostokąta, kryty dachem dwuspadowym. W nim ostrołuczny otwór, dwuskrzydłowe drewniane wrota i furtka oraz nisza i kamienna kapliczka.

Kościół zazwyczaj zamknięty, możliwość oglądania z zewnątrz bez ograniczeń, wewnątrz przed i po mszy św.

Oprac. Krzysztof Czartoryski, OT NID we Wrocławiu, 05.02.2015 r.

Bibliografia

  • Zabytki Sztuki w Polsce. Śląsk, Warszawa 2006
  • Gotyckie malarstwo ścienne w Polsce, red. A. Karłowska-Kamzowa, Poznań 1984
  • Malarstwo gotyckie w Polsce, red. A. S. Labuda, K. Secomska, Warszawa 2004

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kościół
  • Chronologia: 2 poł. XIV w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Modliszów
  • Lokalizacja: woj. dolnośląskie, pow. świdnicki, gmina Świdnica
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy