Kamienica Scholza, Legnica
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Kamienica Scholza

Legnica

photo

Ozdobiony dekoracją sgraffitową tzw. Dom Scholza w Legnicy jest jednym z najcenniejszym obiektów zabytkowych epoki nowożytnej w mieście.

Historia

Dom Hansa Scholza w Legnicy (do 1945 r. – Liegnitz), obecnie siedziba Ośrodka Sportu i Rekreacji w Legnicy wzniesiony został około 1599 r., następnie przebudowany na przełomie XIX i XX w. Uważany za właściciela domu Johannes Scultetus (Hans Scholz) był wybitnym uczonym, rektorem szkoły św. Piotra i Pawła w Legnicy. Elewacje budynku w 1611 r. zostały ozdobione sgraffitem. W końcu XIX w. elewacje pokryto nowym tynkiem. Sgraffita odsłonięto w 1972 r., konserwowano w 1976 r. Budynek był remontowany podczas budowy Galerii Piastów, którą otwarto w 2006 r. Renesansowa kamieniczka została częściowo wtopiona w bryłę współczesnego obiektu handlowego.

Opis

Dom Hansa Scholza w Legnicy – to budynek wzniesiony na rzucie prostokąta, III-kondygnacyjny, usytuowany kalenicowo wzdłuż ul. NMP z 4-osiową elewacją główną. Pierwotnie w 1 osi znajdował się portal wejściowy, na którym widniała data 1610. Okna fasady w kamiennych obramieniach. W poziomie II i III kondygnacji elewacja frontowa pokryta jest sgraffitami – zapewne dekoracja ta zajmowała całą jej płaszczyznę. Dwustrefowa dekoracja złożona jest z przedstawień figuralnych oraz motywów ornamentalnych i imitujących detale architektoniczne. Naroża zaakcentowane są pasami boniowania; okna umieszczono w aedikulach. W dolnej strefie, obejmujacej pierwsze piętro, znajdują się w większości opatrzone podpisami przedstawienia figuralne: w arkadach stanowiących ramy architektoniczne umieszczono – dwie postacie męskie (wizerunki wykonawców dekoracji, sygnowane nazwiskiem mistrza Giovanniego i jego pomocnika) i siedem kobiecych (cykl personifikacji siedmiu sztuk wyzwolonych: Gramatyki, Dialektyki, Muzyki, Arytmetyki, Astronomii, Retoryki i Geometrii). W górnej strefie – ornamenty o charakterze groteskowym oraz – również w arkadzie – personifikację Fortuny. Obie strefy rozdzielone są fryzem, w którym umieszczono medaliony z podobiznami dwóch kobiet i dwóch mężczyzn.

Zabytek dostępny.

oprac. Bogna Oszczanowska, OT NID we Wrocławiu, 16-02-2016 r.

Bibliografia

  • http://zabytki.legnica.eu/kamienica-scholza
  • Jagiełło-Kołaczyk M., Sgraffita na Śląsku 1540-1650, Wrocław 2003, s. 233-239, 383
  • Rudkowski T., Odkrycie i konserwacja nieznanego sgraffita w Legnicy, „Ochrona Zabytków”, 1976, nr 2, s. 100-116.
  • Rudkowski T., Sgraffito na Domu Scholza w Legnicy i jego twórca Giovannini, „Biuletyn Historii Sztuki”, 1976, R. XXXVIII, nr 1, s. 23-35.
  • Zabytki sztuki w Polsce. Śląsk, Warszawa 2006, s. 488.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kamienica
  • Chronologia: 1599 r.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Najświętszej Marii Panny 7, Legnica
  • Lokalizacja: woj. dolnośląskie, pow. Legnica, gmina Legnica
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy