Wartości artystyczne zespołu reprezentuje neogotycki, murowany kościół wybudowany w 1905 roku według projektu cenionego architekta Jana Hinza (1842-1902), pochodząca z XVIII wieku murowana, kamienno-ceglana brama-dzwonnica oraz cztery drewniane kapliczki (dawne stacje drogi krzyżowej).

Historia

Zespół kościoła parafialnego kształtował się na przestrzeni XVII-XX wieku. Pierwszy kościół drewniany wybudowano około 1600 roku kiedy też założono cmentarz przykościelny. Ogrodzenie cmentarza przykościelnego wraz z bramą-dzwonnicą i pierwotnie z 14 (obecnie zostało cztery) drewnianymi kaplicami-stacjami drogi krzyżowej powstało zapewne w XVIII wieku. Obecny neogotycki, murowany kościół budowany był w latach 1899-1905 według projektu znanego architekta Jana Hinza (budowniczego m.in. kolei warszawsko-wiedeńskiej oraz autora projektów kościołów parafialnych w Kuczynie k. Ciechanowca czy Marek k. Warszawy). Obiekt częściowo zniszczony podczas I i II wojny światowej, całkowicie odbudowany w latach 70. XX wieku. W XVII i XVIII wieku było tu ważne miejsce kultowe w regionie gdzie czczono cudowny obraz Matki Bożej oraz źródełko zlokalizowane na terenie parku plebańskiego.

Opis

Zespół położony na niewielkim wzniesieniu po wschodniej stronie drogi Białystok - Korycin, ogrodzony murem z kamienia polnego z bramkami. Przy murze od strony zachodniej murowana brama-dzwonnica, od strony północno-wschodniej - stacje drogi krzyżowej. Centralnym obiektem zespołu jest murowany, neogotycki, dwuwieżowy kościół o rozczłonkowanej bryle z silnym akcentem wysmukłych wież. Hełmy wież z elementów betonowych, ażurowe, wzorowane na zwieńczeniach zastosowanych w wiedeńskim Kościele Wotywnym. Wnętrze bogato dekorowane ostrołukowo, charakterystyczne dla gotyku. Sklepienie w nawie głównej gwieździste, w bocznych nawach krzyżowo-żebrowe. Kamienno-ceglane ogrodzenie otaczające kościół wraz z cmentarzem przykościelnym zawiera w sobie cztery drewniane kaplice, wzniesione na planie kwadratu w konstrukcji szkieletowej z odeskowaniem, nakryte dachem brogowym oraz bramę - dzwonnicę, murowaną z kamienia polnego i cegły, dwukondygnacjową. W dolnej kondygnacji arkadowe portale zakończone półkoliście, z drewnianymi dekoracyjnie opracowanymi wierzejami od strony ulicy. W drugiej kondygnacji otwory okienne ujęte tynkowanymi opaskami. Brama-dzwonnica nakryta dachem brogowym zwieńczonym krzyżem.

Obiekt dostępny dla zwiedzających poza godzinami nabożeństw.

Oprac. Grzegorz Ryżewski, OT NID w Białymstoku, 22.09.2014 r.