Cmentarzysko kurhanowe, st.33, Jarosławiec
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Cmentarzysko kurhanowe, st.33

Jarosławiec

photo

Cmentarzysko kurhanowe z okresu wczesnego średniowiecza, jedno z lepiej zachowanych w Polsce. Stanowi unikatowy element w krajobrazie Kotliny Hrubieszowskiej.

Usytuowanie i opis

Cmentarzysko kurhanowe jest położone na południowo-zachodnim krańcu wsi, w odległości około 1,5 km od jej centrum i 100 m na północ od zabudowań wsi Staszic, w pobliżu szosy łączącej miejscowości Staszic i Uchanie. Usytuowane jest na wypłaszczeniu niewielkiego lessowego cypla opadającego w dolinę bezimiennego cieku i odciętego od strony zachodniej głębokim jarem. Leży nana działce leśnej nr 777/136 w dziale nr 8 na terenie lasu o lokalnej nazwie „Bundysz” należącym do Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, Nadleśnictwo Strzelce Leśnictwo Jarosławiec.

Cmentarzysko tworzy jedenaście kurhanów różnej wielkości, usytuowanych w liniowym ciągu o długości ok. 60 m i powierzchni około 0,5 hektara. Nasypy kopców w przekroju owalne, liczą od 0,3 m do 0,7 m wysokości i od 4 m do 7 m średnicy. Brak jest świeżych wkopów rabunkowych. Jedynie w centralnej części jednego z kopców (kurhan nr 8) istnieją ślady dawnego wkopu o wymiarach 1,0 m x 0,70 m i głębokości 0,70 m. Teren cmentarzyska porasta las mieszany i niezbyt gęsty podszyt.

Historia

Cmentarzysko kurhanowe na terenie dzisiejszej wsi Jarosławiec funkcjonowało we wczesnym średniowieczu (VIII - X w.). Do literatury archeologicznej cmentarzysko w Jarosławcu wprowadził w 1957 r. Stefan Nosek. Stosunkowo spory stopień niwelacji kopców wynika z faktu, że przed II wojną światową nekropolia ta znajdowała się na polach ornych. Nasadzenia lasu, które miały miejsce od lat 50. XX wieku niewątpliwie przyczyniły się do zachowania reliktów cmentarzyska na powierzchni gruntu.

Stan i wyniki badań

Na stanowisku nie prowadzono archeologicznych badań wykopaliskowych. Badania powierzchniowe AZP w 1997 r. przeprowadził Wiesław Koman. Inwentaryzację pomiarową kopców wykonał Józef Niedźwiedź i Adam Medak w 1987 roku.

Zabytek dostępny.

Oprac. Ewa Prusicka, OT NID Lublin, 10-09-2015r.

Bibliografia

  • Nosek S., Materiały do badań nad historią starożytną i wczesnośredniowieczną międzyrzecza Wisły i Bugu, „Annales UMCS, vol. VI, sec. F, 1951 (1957), s. 370.
  • Niedźwiedź J., Koman W., Okolice Hrubieszowa w pradziejach i we wczesnym średniowieczu, Hrubieszów 1996, s. 83.
  • Prusicka - Kołcon E., Niedźwiedź J., Jarosławiec stan. 33 gm. Uchanie [w:] Inwentaryzacja kurhanów powiatu hrubieszowskiego. Katalog. Zamość 2006 (mps w archiwum WUOZ Delegatura w Zamościu).

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kurhan
  • Chronologia: VIII – IX w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Jarosławiec
  • Lokalizacja: woj. lubelskie, pow. hrubieszowski, gmina Uchanie
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy