Historia

Wieś Dziurdziów istniała już w drugiej połowie XV wieku wchodząc najpierw w skład dóbr ziemskich Matiasza i Mikołaja z rodu Balów, a w XVIII stuleciu stanowiła własność Urbańskich i Fredrów. W 1. połowie lat 50. XIX wieku miejscowy majątek ziemski położony na terenie niwy zwanej Ogrody należał do Emiliana Rylskiego, który był właścicielem drewnianego wówczas dworu w otoczeniu którego usytuowane były nie tylko drewniane i murowane budynki gospodarcze, lecz także niewielkie założenie ogrodowo-parkowe. W 2. połowie lat 60. XIX wieku właścicielką majątku dworskiego była Maria Antoniewicz. W 4. ćwierci XIX stulecia majątek ziemski w Dziurdziowie o łącznej powierzchni 678 hektarów stanowił własność rodziny Gostwickich. W 2. i 3 dekadzie XX stulecia miejscowy majątek dworski o powierzchni 356 hektarów należał do Franciszka Gostwickiegp, który w latach 30. ubiegłego stulecia sprzedał go nabywcy pochodzenia żydowskiego. Po jego przymusowej eksmisji z dworu jesienią 1939 roku i konfiskacie majątku dworskiego przez okupacyjne władze niemieckie budynek dworu był do 1944 roku wykorzystywany jako ukraińska szkoła powszechna.

Po zakończeniu okupacji niemieckiej we wrześniu 1944 roku, miejscowy majątek ziemski na mocy reformy rolnej został rozparcelowany. Początkowo w latach 1952-1974 zespół dworsko-parkowy był administrowany przez władze szkoły podstawowej, a od połowy lat 70. do końca lat 80. XX wieku, kiedy dwór wykorzystywano do celów mieszkalnych, park pozostawał bez stałej opieki, popadając stopniowo w zaniedbanie. W 1990 roku teren założenia dworsko-parkowego podzielony został na kilka mniejszych działek i zmniejszony wydatnie od strony południowej, gdzie powstało boisko piłkarskie. W 2001 roku dwór z częścią dawnego parku dworskiego zakupił nowy właściciel, który rozpoczął systematyczne prace remontowe budynku dawnego dworu. 

Opis    

Zespół dworsko-parkowy położony jest w środkowej części wsi na lewym brzegu potoku Dziurdziówka. W skład zespołu wchodzi murowany, parterowy budynek dawnego dworu z gankiem od strony południowej, który otoczony jest pozostałościami niewielkiego założenia ogrodowo-parkowego. Nie przetrwały do dzisiaj żadne zabudowania folwarczne. Obecnie dawna siedziba dworska jest wykorzystywana jako budynek mieszkalny przez właściciela prywatnego, a teren parku dworskiego obejmuje tylko część pierwotnego obszaru, gdyż wyłączony został z niego najniżej położony fragment od strony południowej, gdzie funkcjonuje obecnie trawiaste boisko piłkarskie położone w obrębie działki nr 64/7 oraz mniejsze części od strony północnej i zachodniej, gdzie powstała indywidualna zabudowa zagrodowa. Teren parku porasta obecnie dość zróżnicowany drzewostan, w którego składzie florystycznym dominują jednak drzewa liściaste, wśród których zachowały się również kwatery drzew owocowych w postaci grusz pospolitych, będące pozostałością dawnego ogrodu użytkowego.

Zabytek niedostępny. Teren stanowi obecnie własność prywatną. 

Oprac. Andrzej Gliwa, OT NID w Rzeszowie, 11.02.2026 r.

Bibliografia     

• Archiwum Państwowe w Przemyślu, Archiwum Geodezyjne, Dorf Dziurdziów in Galizien Sanoker Kreis, 1852, sygn. 409 M, sekcja nr IV. 
• Dwór, oprac. B. Tondos, 2009 (tzw. karta biała).
• Libicki P., Dwory i pałace wiejskie w Małopolsce i na Podkarpaciu, Poznań 2012, s. 80-91. 
• Opinia NID OT w Rzeszowie dotycząca zasadności objęcia ochroną konserwatorską poprzez wpis do rejestru zabytków parku dworskiego w Dziurdziowie, oprac. B. Potera i J. Stęchły, 2017 (Archiwum Narodowego Instytutu Dziedzictwa, Oddział Terenowy w Rzeszowie). 
• Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. 2, Warszawa 1881, s. 302.