kościół parafialny pw. św. Jakuba Apostoła - Zabytek.pl
kościół parafialny pw. św. Jakuba Apostoła
Adres
Bartołty Wielkie, 4
Lokalizacja
woj. warmińsko-mazurskie,
pow. olsztyński,
gm. Barczewo - obszar wiejski
Historia
Pierwsze wzmianki na temat świątyni pochodzą z końca XIV wieku. W wieku XVI na tym samym miejscu wybudowano nowy kościół. W 1582 roku konsekrował go biskup Marcin Kromer. Ta budowla została zniszczona w wyniku pożaru w 1620 roku. Na przełomie XVII i XVIII wieku na jej fundamentach i pozostałościach murów wzniesiono obecny kościół. W 1702 roku jego poświęcenia dokonał biskup Andrzej Załuski. W połowie XIX wieku kościół ten został przebudowany, a w 1897 roku zamiast drewnianej wieży dzwonniczej wybudowano konstrukcję murowaną.
Opis
Kościół jest orientowany, salowy, murowany z cegły i z wyjątkiem wieży, otynkowany. Bryła została ukształtowana pod wpływem gotyku. Detal architektoniczny i elementy dekoracji wnętrza barokowe. Po stronie wschodniej znajduje się niższe i nieco węższe od nawy, półkoliście zamknięte, prezbiterium. Na jego szczycie wznosi się niewielka latarenka zwieńczona chorągiewką z datą 1888. Po stronie zachodniej znajduje się wieża z kruchtą w przyziemiu. W dolnych kondygnacjach ma rzut prostokąta, w wyższych, zwężających się ku górze, ośmiokąta. Całość wieńczy hełm kopułowy i latarnia i umieszczonym na szczycie kutym, metalowym krzyżem. Ściany korpusu nawowego, oszkarpowane, mają prostokątne okna zamknięte łukiem odcinkowym. Całość przykrywa dach dwuspadowy kryty dachówką. We wnętrzu zastosowano strop drewniany płaski.
Większość wyposażenia datuje się na XIX wiek. Z okresów wcześniejszych pochodzi m.in.:
- barokowy ołtarz główny z około 1700 roku, z obrazem św. Jakuba Apostoła,
- rokokowa ambona, renesansowa płyta nagrobna Michała Lubieńskiego z 1624 roku.
W przedsionku kościoła znajduje się także, pochodząca z przydrożnej kapliczki, ludowa rzeźba Matki Boskiej trzymającej martwe ciało Jezusa Chrystusa.
Oprac. Maria Dzieciątek
Rodzaj: kościół
Styl architektoniczny: nieznana
Materiał budowy:
ceglane
Forma ochrony: Rejestr zabytków, Ewidencja zabytków
Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_28_BK.154331, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_28_BK.261131