Poznaj lokalne zabytki

Wyraź zgodę na lokalizację i oglądaj zabytki w najbliższej okolicy

Zmień ustawienia przeglądarki aby zezwolić na pobranie lokalizacji
Wyszukaj w
Lokalizacja
Rodzaj obiektu
Kategoria dokumentu
Stanowisko archeologiczne
Wyszukaj
Kultura archeologiczna
Chronologia
Stanowisko archeologiczne
Czas powstania obiektu
Od
Do
Architektura
Kategoria obiektu
Strona korzysta z plików cookies. Dowiedz się więcej.

Kamienica - Zabytek.pl

galeria zdjęć obiektu dom
Zobacz zdjęcie panoramiczne
Zobacz lokalizację
Dodaj do ulubionych
Dodaj do ulubionych
Drukuj
Drukuj
Udostępnij

Kamienica

kamienica XVIII w. Olsztyn
Pokaż drogę dojazdu

Adres
Olsztyn, Stare Miasto 2

Lokalizacja
woj. warmińsko-mazurskie, pow. Olsztyn, gm. Olsztyn

Jedna z kamienic, które przetrwały drugą wojnę światową, usytuowana w obrębie Starego Miasta w Olsztynie. Stanowi część XVIII-wiecznej barokowej zabudowy podcieniowej rynku.

Historia

Kamienica została wzniesiona prawdopodobnie w XVIII wieku i stanowi część barokowej zabudowy podcieniowej olszyńskiego rynku. Od 1751 roku w budynku funkcjonowała apteka „Pod Orłem”. Jej założycielem był pochodzący z Królewca Jan Zimmermann. Na początku XIX wieku aptekarzem był Johann Gustav Kollecker, a od 1856 do 1884 roku – Baltazar Józef Oster. Budynek został częściowo uszkodzony po wkroczeniu do Olsztyna Armii Czerwonej w styczniu 1945 roku. W 1958 roku opracowano wstępne rozpoznanie techniczne, w którym przeznaczono kamienicę do rozbiórki, ale treść kolejnej ekspertyzy wykonanej w 1963 roku pozwalała na ocalenie budynku po przeprowadzaniu natychmiastowego remontu.

Podczas prac budowlanych zachowano ściany fundamentowe, ściany graniczne i ścianę frontową do wysokości pierwszego piętra, podniesiono ściany (frontową i tylną) kamienicy o metr (zwiększając powierzchnię użytkową poddasza). Skuto tynki elewacji, a w ich miejsce wykonano nowe – w odcieniu żółtym, natomiast opaski okienne i łuki arkad pokryto farbą w odcieniu bieli. Nowym właścicielem kamienicy została Rzemieślnicza Spółdzielnia Zaopatrzenia i Zbytu Usług Remontowo-Budowlanych „Usługa”. Budynek został ozdobiony na elewacji frontowej (wykonanym w drugiej połowie lat 60. XX wieku) sgraffitem, zaprojektowanym przez lokalnych artystów plastyków – Edwarda Michalskiego i Mirosława Smerka. Wycięta w tynku dekoracja nawiązywała do przeznaczenia kamienicy – na elewacji w trzech płycinach umieszczono przedstawienia narzędzi pracy malarza, stolarza oraz murarza. W latach 80. XX wieku odrestaurowano elewację frontową, sgraffita zostały przykryte nowym tynkiem i zastąpione wymalowanym motywem kwiatowym. Podczas ostatniego remontu z elewacji frontowej usunięto malowaną dekorację z kwiatami oraz przywrócono kamienicy kolorystykę nawiązującą do historycznej z przełomu XIX/XX wieku.

Galeria zdjęć 1/
Olsztyn kamienica, Stare Miasto 2, elewacja frontowa, październik 2025 r.
Olsztyn kamienica, Stare Miasto 2, elewacja frontowa, październik 2025 r.
Olsztyn kamienica, Stare Miasto 2, podcień, wrzesień 2025 r.
Olsztyn kamienica, Stare Miasto 2, podcień, wrzesień 2025 r.

Opis

Budynek usytuowany jest szczytowo w zwartej zabudowie północnej pierzei rynku staromiejskiego. Założony na planie prostokąta z arkadowym podcieniem z przodu i prostokątną przybudówką na zapleczu jest dwukondygnacyjny, z użytkowym poddaszem. Drewniana więźba dachowa, krokwiowo-jętkowa pokryta jest stromym, dwuspadowym dachem krytym dachówką ceramiczną – esówką. Przybudówka kryta jest dachem pulpitowym o małym kącie nachylenia. Budynek został wymurowany z cegły (ceramicznej czerwonej, a w części odbudowanej w XX wieku z cegły silikatowej) i otynkowany. Elewacja jest symetryczna. Kondygnacja pierwsza oraz druga są trójosiowe, a trzecia – dwuosiowa. W pierwszej kondygnacji – podcień w formie trzech arkad wspartych na kwadratowych filarach (z profilowanymi bazami i głowicami oraz sfazowanymi narożnikami trzonów) z wejściem do sieni po lewej stronie oraz dwiema witrynami sklepowymi po prawej. Filary w drugiej kondygnacji – trzy otwory okienne, w trzeciej – dwa otwory okienne, w szczycie, zwieńczonym metalowym krzyżem, umieszczono prostokątne okienko. Elewacja otynkowana na gładko. Kamienica została udekorowana prostymi profilowanymi opaskami okiennymi oraz frontonem z trójkątnym schodkowym szczytem. Budynek jest podpiwniczony, z zachowaną piwnicą ze sklepieniem kolebkowym. 

Oprac. Marta Liszewska, OT NID w Olsztynie, 28.10.2025 r.

Dane obiektu zostały uzupełnione przez użytkownika Lech Pietrzak.

Rodzaj: kamienica

Materiał budowy:  ceglane

Styl architektoniczny: nieznana

Forma ochrony: Rejestr zabytków, Ewidencja zabytków

Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_28_BK.135756, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_28_BK.264475

Licencja (opis)

Creative commons

Uznanie autorstwa

Użycie niekomercyjne

Bez utworów zależnych

Widzisz błędy lub nieprawidłowości? Zgłoś naruszenie zasad.

Zobacz dokumentację zabytku

2 dokumenty

Zobacz także w najbliższej okolicy

8 obiektów

8 Pokaż wszystkie