Historia

Budynek składa się z dwóch połączonych ze sobą skrzydeł, wzniesionych w różnym okresie i w odmiennej formie architektonicznej. Skrzydło północne, usytuowane przy ul. 3 Maja 8, stanowi dawną kamienicę, zbudowaną przypuszczalnie w 4. ćwierci XIX wieku. Odznaczała się ona skromnym, eklektycznym wystrojem architektonicznym elewacji. Skrzydło zachodnie, położone przy ul. Kościuszki 26, powstało na początku XX wieku. Zostało zaprojektowane z przeznaczeniem na siedzibę urzędu, w związku z czym otrzymało reprezentacyjną formę architektoniczną o eklektycznych cechach stylistycznych. Przynajmniej od początku XX wieku oba skrzydła pełniły funkcję Starostwa Powiatowego. Po 1945 roku w obu skrzydłach mieściły się Prezydia Miejskiej i Powiatowej Rady Narodowej, a czasowo także Urząd Stanu Cywilnego i Bank Spółdzielczy. W 1986 roku cały obiekt znacznie przebudowano. W obu skrzydłach zmodernizowano tylne elewacje, wymieniono stolarkę okienną oraz przebudowano wnętrza. W skrzydle północnym ponadto zmieniono formę dachu z płaskiego na dwuspadowy i w jego obrębie umieszczono dodatkowe piętro. W wyniku tych przekształceń skrzydło to utraciło wszystkie początkowe cechy stylowe, z wyjątkiem modernistycznego portalu i werandy. Po przebudowie w obiekcie funkcjonował do 2019 roku Sąd Rejonowy. Obecnie ponownie mieści się tutaj Starostwo Powiatowe – Wydziały Geodezji i Budownictwa.

Opis 

Oba skrzydła budynku są murowane i otynkowane. Skrzydło zachodnie wyróżnia się urozmaiconą bryłą oraz bogatą dekoracją architektoniczną fasady. Bryła jest dwukondygnacyjna, nakryta wielospadowym dachem z lukarnami. Elewację frontową zaprojektowano asymetrycznie. Na jej obu skrajach występują dwa neobarokowe szczyty. Na piętrze znajdują się wykusz na rzucie połowy ośmioboku, wsparty na konsoli i zwieńczony cebulastym hełmem, oraz balkon z balustradą tralkową. Otwory okienne odznaczają się zróżnicowaną wielkością i kształtem – są prostokątne lub zwieńczone łukami odcinkowymi i półkolistymi, wielopodziałowe, ze sfazowanymi węgarami, a niektóre z murowanymi słupkami i ozdobionymi ornamentyką ślemionami. Dekoracji dopełniają płyciny z motywem roślinnym, lwy i maszkarony. Do obiektu prowadzą dwa wejścia – jedno ujęte prostym portalem, drugie poprzedzone wnęką. Skrzydło północne jest trzykondygnacyjne, nakryte dachem dwuspadowym. W strefie poddasza nadbudowano piętro kryte dachem pulpitowym. Elewacje są obecnie bezstylowe. Z historycznego wystroju zachował się jedynie modernistyczny portal, pochodzący z lat 30. XX wieku. Do szczytowej elewacji wschodniej przylega weranda wykonana w dekoracyjnej konstrukcji stalowej.

Oprac. Beata Dygulska, OT NID w Gdańsku, 28.04.2025 r.

Obiekt dostępny z zewnątrz. Wstęp do wnętrz możliwy w godzinach pracy urzędu.