kościół pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny - Zabytek.pl
kościół pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny
Adres
Krzywcza
Lokalizacja
woj. podkarpackie,
pow. przemyski,
gm. Krzywcza
poł. XVIII w.
Historia obiektu
Parafia w Krzywczy erygowana była w 1398 r. Pierwszy kościół wraz z całą osadą miał być wedle tradycji zatopiony z powodu grzeszności ludu. Obecny, murowany, wzniesiony został w miejscu drewnianej świątyni, spalonej podczas najazdu Tatarów w 1624 r. Ufundowany przez właściciela Krzywczy Marcina Krasickiego, wojewodę podolskiego w latach 1625-1630. W końcu lat 40. XVIII w. przedstawiał niemal katastrofalny stan zachowania i wymagał gruntowego remontu, który przeprowadził ks. Konstanty Żurowski. W 1760 r. bp Wacław Sierakowski mógł kościół konsekrować. Jego wystrój wzbogacony został ołtarzami z kościoła jezuickiego w Przemyślu, przeniesionymi po kasacie zakonu. W tym samym czasie kościół wraz z nową drewnianą dzwonnicą, wzniesioną na przykościelnym cmentarzu, otoczony został murowanym ogrodzeniem. W 1927 r. świątynia zyskała skromny wystrój malarski wykonany pod kierunkiem art. Mariana Strońskiego. W 1969 r. do kościoła dobudowano przedsionek, następnie nadbudowano piętro nad skarbczykiem, a w 1973 r. wzniesiono, w miejscu pierwotnej, nową zakrystię. Gruntowny remont przeprowadzony wraz z konserwacją barokowego wyposażenia i malowaniem kościoła w latach 90. XX w. obejmował m. in. wymianę pokrycia dachowego, schodów na chór i stolarki drzwiowej, remont tynków oraz wykonanie nowej boazerii ściennej nawy.
Opis obiektu
Kościół położony jest w centrum wsi, przy skrzyżowaniu drogi prowadzącej z Przemyśla do Dynowa z drogą do Średniej. Zlokalizowany równolegle do tej drogi w kierunku pn.-wsch. i otoczony w części murowanym, a w części metalowym ogrodzeniem.
Świątynia zbudowana z kamienia i cegły, barokowa, jednoprzestrzenna z zakrystią od zachodu oraz skarbczykiem po przeciwnej stronie. Nawa trzyprzęsłowa zamknięta półkolistą absydą, poprzedzona przedsionkiem, kryta dachem dwuspadowym ze strzelistą sygnaturką na lekko cebulastej podstawie. Nad dwukondygnacyjną zakrystią oraz skarbczykiem dachy trójspadowe. Elewacja frontowa jednoosiowa z wnęką (zamurowanym oknem) i figurą św. Jana Bożego (z pocz. XX w.), zwieńczona trójkątnym szczytem. W polu szczytu wnęka z wpisanym w nią krzyżem. Elewacje boczne trójosiowe, z prostokątnymi, wydłużonymi, półkoliście zamkniętymi oknami, zwieńczone gzymsem. Wnętrze kryte sklepieniem kolebkowym na gurtach. Nad wejściem chór wsparty na drewnianych filarach. Wyposażenie stanowią ołtarz główny z obrazem Matki Bożej zw. Śniatyńską (przywiezionym ze Śniatynia na Podolu, XVII/XVIII w.) oraz dwa ołtarze boczne: św. Józefa i Ukrzyżowania (3 ćw. XVIII w.).
Dostępność obiektu dla zwiedzających. Dostęp do zabytku ograniczony. Obiekt dostępny z zewnątrz. Ewentualna możliwość zwiedzania po wcześniejszym uzgodnieniu telefonicznym.
Autor noty: opr. Jadwiga Stęchły, OT NID w Rzeszowie, 17-10-2016 r.
Rodzaj: kościół
Styl architektoniczny: nieznana
Materiał budowy:
kamienne
Forma ochrony: Rejestr zabytków, Ewidencja zabytków
Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_18_BK.13088, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_18_BK.215855