dom - Zabytek.pl
Adres
Rzeszów, Grunwaldzka 6
Lokalizacja
woj. podkarpackie,
pow. Rzeszów,
gm. Rzeszów
Ozdobny portal wejściowy w asyście przeszklonych witryn sklepowych stanowi najbardziej charakterystyczny fragment fasady. Wewnątrz uwagę zwraca przestronny westybul z klatką schodową.
Historia
Kamienica została wybudowana w latach 1936 – 1938 r. według projektu Józefa Wetsteina. Jest jednym z pionierskich budynków o konstrukcji żelbetowej na terenie Rzeszowa. Obiekt wybudowano na parceli zajmowanej dotąd przez jatki miejskie. Budynek powstał jako kamienica czynszowa z częścią handlową dla firmy „Schaitter i Spółka”, w czasie prężnego rozwoju i przekształceń miasta wynikających z powstania Centralnego Okręgu Przemysłowego. W latach 40-tych XX w., w kamienicy mieszkał wielkiej sławy kompozytor Wojciech Kilar. Aktualnie budynek stanowi własność prywatną, na piętrach znajduje się część mieszkalna, na parterze usługowa.
Opis
Kamienica usytuowana jest w centrum miasta Rzeszowa, w zwartej zabudowie ulicy Grunwaldzkiej. Obiekt od strony południowej graniczy z ul. Matejki, od północnej z ul. Kopernika. Budynek znajduje się w odległości 140 m od płyty Rynku i 130 m od kościoła farnego. W bezpośrednim sąsiedztwie pod adresem Grunwaldzka 20 i 24 znajdują się zabytkowe kamienice z końca XIX w.
Forma i wystrój architektoniczny elewacji przyporządkowują obiekt stylistycznie do modernizmu.
Kamienica została wybudowana na rzucie zbliżonym do trapezu, jako obiekt podpiwniczony, pięciokondygnacyjny, o prostopadłościennej bryle przekrytej dachem dwuspadowym o małym nachyleniu połaci i kalenicy równoległej do ulicy. Wnętrze budynku zaprojektowano jako dwutraktowe z klatką schodową od strony wschodniej. W części wschodniej zaplanowano oficyny w narożach bezpośrednio połączone z tarasem.
Budynek został wzniesiony z cegły ceramicznej pełnej. Dach płaski, z niewielkim okapem pokryty jest blachą.
Elewacja frontowa zaplanowana została jako 9 - osiowa wraz z wejściem głównym pośrodku, wzbogacają ją elementy wystroju architektonicznego: rytmiczne pilastry w parterze, podokienne gzymsy, gładki fryz nad parterem oraz gzyms szczytowy z rytmicznym rowkowaniem. Analogiczna dekoracja zdobi elewację południową, od strony ul. Matejki. Wyróżniającym się elementem fasady jest ozdobny portal wejściowy ulokowany w niewielkiej wnęce, z witrynami sklepowymi po obu stronach. Uwagę zwracają drewniane drzwi wejściowe z przeszkleniami pochodzące z czasów powstania kamienicy. Elewację frontową akcentuje napis w stylu art. deco „ J. Schaitter i Spółka”, odnoszący się do pierwszych właścicieli budynku. Elewacja od strony podwórza pozbawiona jest wystroju architektonicznego.
W budynku wykonano stropy żelbetonowe na wszystkich kondygnacjach, nad parterem wspierane są na filarach. Stolarka okienna zaprojektowana została w kilku rodzajach: parter z witrynami sklepowymi, na pierwszym piętrze okna czterodzielne, na wyższych kondygnacjach trójdzielne. Pierwotna dyspozycja wnętrza parteru została zmieniona poprzez podział pomiędzy kilku wynajmujących. Poziom posadzki parteru jest zróżnicowany, materiał różni się w zależności od przeznaczenia, w części usługowej płytki ceramiczne, w części mieszkalnej posadzki białe, w piwnicach betonowe. Wyróżniającym się elementem we wnętrzu jest westybul z klatką schodową, który świadczy o wysokim standardzie budynku. Sufit piętra zdobią dekoracje płycinowe w kształcie rombów oraz fasety.
Dostęp do zabytku ograniczony. Podwórze dostępne częściowo.
Oprac. Patryk Kornaga, OT NID Rzeszów, 24-04-2019 r.
Rodzaj: budynek mieszkalny
Styl architektoniczny: nieznana
Materiał budowy:
ceglane
Forma ochrony: Rejestr zabytków, Ewidencja zabytków
Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_18_BK.11614, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_18_BK.209088