Historia

W XIX wieku wieś Zagórze należała do kieleckiej parafii katedralnej. Z inicjatywy ks. Józefa Ćwiklińskiego (1817-1894), który odegrał znaczącą rolę w działalności społecznej i dobroczynnej kościoła kieleckiego) w 1865 roku wybudowano w tej miejscowości drewnianą kaplicę pw. Matki Boskiej Częstochowskiej. W 1982 roku rozbudowano kaplicę m.in. dostawiono aneks przy nawie oraz przekształcono wnętrze i zlikwidowano strop belkowy. Na początku lat 90. wzniesiono na południe od kaplicy murowaną dzwonnicę. W 2003 roku odrestaurowano ołtarz boczny z końca XIX wieku, w którym znajduje się obraz św. Floriana. W 2012 roku wykonano remont dachu i wymieniono pokrycie dachu – na nowy gontowy. Wyremontowano również sygnaturkę i wymieniono okna na nowe, drewniane (konieczne było ankrowanie ścian). Zainstalowano także alarm i sygnalizację przeciwpożarową. Obecnie jest to kościół filialny parafii pw. Matki Bożej Częstochowskiej w Mójczy.

Opis

Kaplica położona jest obecnie na obrzeżu Kielc, na południowy-wschód od śródmieścia, przy zbiegu ulic Prostej i Zagórskiej, na nieco wzniesionym terenie. Drewniana kaplica o konstrukcji zrębowej na podmurówce kamiennej jest budowlą orientowaną, jednonawową. Dach jest tu krokwiowo-płatwiowy, dwuspadowy, od wschodu przechodzący w trójpołaciowy, a wszystkie pobite są gontem. Góruje nad nimi sześcioboczna wieżyczka sygnaturki z arkadkową latarenką, nakrytą ostrosłupowym daszkiem. Świątynia składa się z prostokątnej nawy, do której przylega niewyodrębnione w bryle, trójbocznie zamknięte prezbiterium oraz dwie prostokątne, symetryczne przybudówki: od południa aneks boczny nawy, a od północy zakrystia.

Zewnętrzne ściany szalowane są pionowo deskami z listwowaniem i zwieńczone gzymsem podokapowym. Szczyt zachodni i szczyty przybudówek mają szalunki z ozdobnym układem desek, przybijanych w jodełkę lub promieniście. We wnętrzu wielopłaszczyznowy strop, nad nawą i prezbiterium wspólny wciągnięty w konstrukcję więźby. Jest w całości pokryty różnokierunkowym listwowaniem, na płaszczyznach poziomych z dekoracyjną, współczesną płaską snycerką. Ściany również zostały obite boazerią. W ścianie południowej nawy szeroki, prostokątny otwór, przedzielony słupem, prowadzący do aneksu bocznego, w części zachodniej znajduje się chór muzyczny o podkowiastym kształcie, wsparty na słupach. Okna w kaplicy są prostokątne, z trójkątnym zwieńczeniem. Od strony zachodniej nad chórem muzycznym, jedno okienko sześcioboczne. Główny korpus oświetlony jest usytuowanymi symetrycznie, dwoma otworami okiennymi od południa i dwoma w trójbocznym zamknięciu prezbiterium. Wejścia do nawy znajdują się od północy i południa, naprzeciw siebie pod chórem muzycznym i od strony zakrystii. W całości kaplicy występują podsadzki kamienne. W prezbiterium znajduje się ołtarz główny z końca XIX wieku z obrazem Matki Boskiej Częstochowskiej a ołtarz boczny z obrazem św. Floriana. 

Zabytek dostępny. Możliwość zwiedzania po wcześniejszym uzgodnieniu telefonicznym z proboszczem (parafia w Mójczy).

Oprac. Wioletta Szafarczyk, OT NID w Kielcach, 10.04.2020 r.