Historia

Krzysztof z Kępy, wojewoda płocki otrzymał w 1472 roku od księcia Kazimierza III nadanie 30 włók w puszczy Dybła, na których osadził wieś początkowo zwaną Dybłą, następnie Dybłą -Wojewodzinem. Do końca XVI wieku wieś należała do potomków wojewody – Kępskich h. Bolesta. Dybła - Wojewodzin w XIX wieku wraz z Wierzbowem została wyłączona z dóbr Grajewo. Wojewodzin należał do rodziny Łempickich, od 2. połowy XIX wieku do 1939 roku do rodziny Gardockich. Franciszek Łempicki około 1820 roku zasadził lipową aleję wiodącą z Wojewodzina do Wierzbowa łącząc traktem oba majątki Łempickich (w ewidencji z l. 80. XX wieku mowa jest o 260 drzewach). Podczas okupacji radzieckiej (1939-1941) majątki rozparcelowano. Po okupacją niemiecka rozparcelowane grunty scalono powiększając o grunty rolników indywidualnych. Powstało gospodarstwo rolne o powierzchni 1500 ha. Po wojnie ziemię znacjonalizowano i utworzone zostało Przedsiębiorstwo Nasienno - Zbożowe (PNZ), później Państwowe Gospodarstwo Rolne (PGR). W 1964 roku w Wojewodzinie wybudowano budynki szkolne i internat na potrzeby Technikum Rolniczo-Łąkarskiego w Grajewie. Ziemie użytkowane przez PGR, przekazane zostały na cele dydaktyczne i gospodarstwo pomocnicze szkoły. Gruntowa droga łącząca Wojewodzin z Wierzbowem została wybrukowana w 1950 roku. Dekadę później bruk pokryty został nawierzchnia asfaltową. Wojewoda łomżyński zarządzeniem nr 54/82 z dnia 26 października 1982 roku aleję lipową w Wojewodzinie uznał za pomnik przyrody. W 1991 roku została objęta ochroną konserwatorską. Od 2020 roku Zarząd Dróg Powiatowych w Grajewie realizuje zadanie „Rozbudowa DP [drogi powiatowej] nr 1808 B na odcinku Wojewodzin-Wierzbowo”, którego częściowy odbiór miał miejsce w sierpniu 2023 roku.

Opis

Historyczny trakt łączący majątki Wojewodzin -Wierzbowo wytyczony został na osi północ- południe. Obecnie stanowi część drogi powiatowej nr 1808 B, usytuowany jest na działce o nr. ewidencyjnym 308, obręb Wojewodzin. Położony pośród pól uprawnych, jego długość wynosi 1030 m, z obu stron wybiegają drogi polne. Nawierzchnię stanowi utwardzona masa bitumiczna. Aleję składającą się z ok. 260 drzew tworzą: lipa drobnolistna (Tilia cordata), dąb szypułkowy (Quercus robur), grochodrzew (Robinia pseudoacacia), klon jawor (Acer pseudoplatanus), kasztanowiec zwyczajny (Aosculus hippocastanum), grusza zwyczajna (Pyrus communis), świerk pospolity (Picea excelsa), wierzba biała (Salix alba), brzoza brodawkowata (Betula verrucosa), jesion wyniosły (Fraxinus excelsior), grusza domowa (Pyrus domestica), sosna pospolita (Pinus sylvestris). Pośród starodrzewu znajdują się młodsze, współczesne nasadzenia.

Obiekt dostępny dla zwiedzających.

Oprac. Iwona Górska, Oddział Terenowy w Białymstoku 30.09.2025 r.