kapliczka, Wisłowiec
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

photo

Cenny przykład drewnianej, eklektycznej tzw. małej architektury z początku XX wieku. 

Usytuowanie i opis

Zabytek jest usytuowany w centralnej części wsi, po wschodniej  stronie szosy z Udrycz do Starego Zamościa. Stoi na lekkim wyniesieniu, niezabudowanej działce, obok gospodarstwa nr 24, w odległości ok. 6 m od krawędzi szosy.  Kapliczka jest otoczona niskim metalowym ażurowym ogrodzeniem na planie kwadratu z furtką umieszczoną na osi od frontu. Od strony południowej stoi wysoki drewniany współczesny krzyż, obok  znajduje się drewniana ławka. Drzewostan stanowią dwa kasztanowce przed kapliczką od strony drogi oraz krzewy iglaste za kapliczką w części ujętej ogrodzeniem.

Kapliczka została zbudowana z drewna, przykryta daszkiem pobitym blachą i ustawiona na murowanym trzystopniowym schodkowym cokole, który od tyłu przechodzi w pionową, pozbawioną stopni ściankę. Kapliczka jest dwukondygnacyjna. Dolna kondygnacja ma formę prostopadłościanu u podstawy na rzucie kwadratu o wymiarach  95x95cm. Drewniane trzy ścianki są szalowane, tylna jest bez szalunku, płaska, zaopatrzona w drzwiczki otwierane do środka. Frontowa ścianka po bokach została ujęta stylizowanymi kolumienkami. W ściance frontowej i dwu bocznych są płyciny obramione listwami, w których znajdują się współczesne (dodane niedawno) przedstawienia: od frontu Matki Boskiej Częstochowskiej, po bokach matki Boskiej Karmiącej i Chrystusa Zmartwychwstałego. Kondygnację dolną wieńczy i zarazem oddziela od górnej, wydatny gzyms kordonowy, pokryty blachą. Górna, wyższa kondygnacja, ma również formę prostopadłościanu.  U podstawy jest na planie kwadratu o wymiarach  85x85cm. Trzy prostokątne ścianki są przeszklone, tylna zabudowana drewnianymi listwami. Frontowa ścianka została zwieńczona łukiem nadwieszanym, a jej naroża ujęte stylizowanymi wysokimi kolumienkami, identycznymi jak w kondygnacji dolnej. Kapitele kolumienek zdobi stylizowana dekoracja roślinna. Wszystkie ścianki górnej kondygnacji zwieńczone są wydatnym profilowanym gzymsem, pod którym biegnie dekoracyjna listwa w formie uproszczonego pasa jajownika. Wewnątrz kapliczki stoi gipsowy odlew rzeźby NMP Niepokalanie Poczętej. Figura o wysokości ok. 1,50 m jest polichromowana.
Daszek przykrywający kapliczkę jest kopułowy,  czteropołaciowy, zwieńczony baniastą kulą, na której umieszczono krzyżyk z figurą Chrystusa.

Historia

Kapliczka powstała w 1905 r. na pamiątkę koronacji obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej. Jej fundatorami są mieszkańcy Wisłowca: Katarzyna i Andrzej Kostrubałowie. Została poświęcona 22 maja 1910 r., o czym informuje współcześnie wykonana tablica przybita na frontowej ściance kapliczki. W latach 1995-1996 zabytek przeszedł gruntowną renowację. Wówczas pierwotny żeliwny odlew figury NMP Niepokalanie Poczętej został przeniesiony do kościoła parafialnego w Starym Zamościu, a na jego miejsce postawiono odlew gipsowy, wierną kopię oryginału.

Dostępna dla zwiedzających.

oprac. Ewa Prusicka, OT NID w Lublinie, 12-06-2019 r.

Bibliografia

  • Karta ewidencyjna, Kapliczka przydrożna NMP Niepokalanie Poczętej w Wisłowcu, gm. Stary Zamość, oprac. Norbert Szczuka 2001, Archiwum Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Lublinie Delegatura w Zamościu.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: architektura sakralna
  • Chronologia: 1910 r.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Wisłowiec
  • Lokalizacja: woj. lubelskie, pow. zamojski, gmina Stary Zamość
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy