Kościół katolicki pw. św. Mikołaja i Jadwigi, Dębnica
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Kościół katolicki pw. św. Mikołaja i Jadwigi

Dębnica

photo

Kościół pw. Świętych Mikołaja i Jadwigi w Dębnicy stanowi przykład drewnianej wiejskiej architektury sakralnej charakterystycznej dla centralnej części Wielkopolski.

Historia

Kościół pw. świętych Mikołaja i Jadwigi wzniesiony został w 1726 r. z fundacji Eleonory z Działyńskich Latalskiej. W 1937 r. został rozbudowany wg projektu Stefana Cybichowskiego. Przedłużono wówczas jego nawę oraz dobudowano do niej wieżę. W latach 1840, 1860, 1870 i 1908 przeprowadzono remonty świątyni. W czasie II wojny światowej Niemcy zniszczyli cztery figury i osiem krzyży przydrożnych oraz zrabowali z kościoła m. in. monstrancję, naczynia i szaty liturgiczne, krzyż procesyjny, dywany oraz dwa dzwony, które na szczęście nie zostały przetopione na cele wojenne przez przemysł zbrojeniowy i które udało się rewindykować do Polski w 1948 roku. W latach siedemdziesiątych XX w. kościół został odnowiony przez Teodora Szukałę.

Opis

Wieś Dębnica położona jest w odległości 10 km na pn. zach. od Gniezna.

Orientowany kościół pw. śś. Mikołaja i Jadwigi został wzniesiony z drewna, w starszej części w konstrukcji zrębowej, w nowszej — szkieletowej. Do nawy od wsch. przylega węższe, trójbocznie zamknięte prezbiterium z zakrystią przy jego pn. boku, a od pd. — kruchtą. W części zach. dwuspadowego dachu krytego blachą wznosi się wieża, zwieńczona blaszanym cebulastym hełmem z latarnią i krzyżem, natomiast na wsch. krańcu kalenicy nawy — wieżyczka na sygnaturkę.

Wnętrze nakryte jest płaskim stropem zdobionym polichromią wykonaną w 1937 r., wspólnym dla nawy i prezbiterium, które od nawy wydzielone jest belką tęczową z osiemnastowiecznym krucyfiksem otoczonym glorią. Ołtarz główny wzniesiony został w 2 poł. XVII wieku. Ponadto w prezbiterium znajduje się marmurowa tablica epitafijna Wiridianny Kwileckiej Fischer, zmarłej w 1826 roku oraz krypta. W skład pozostałego wyposażenia kościoła wchodzą ołtarze boczne i ambona w stylu regencji, rokokowa chrzcielnica z baldachimem z 2 poł. XVIII w., kamienna kropielnica z końca XV w. oraz neobarokowe stacje Drogi Krzyżowej z przełomu XIX i XX wieku. W części zach. świątyni mieści się chór muzyczny wsparty na czterech słupach.

Obok kościoła wznosi się drewniana dzwonnica konstrukcji słupowej wzniesiona na planie kwadratu zapewne w 2 poł. XVIII wieku, kryta blaszanym dwuspadowym dachem.

Kościół dostępny dla zwiedzających z zewnątrz.

Oprac. Tomasz Łuczak, OT NID Poznań, 18-04-2017 r.

Bibliografia

  • Dębnica - kościół parafialny pw. św. Mikołaja i św. Jadwigi, Karta ewidencyjna zabytków architektury i budownictwa, oprac. Krzysztof Jodłowski, 1995, Archiwum Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Poznaniu.
  • Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. 5, Woj. wielkopolskie, red. Ruszczyńska Teresa, Sławska Aniela, z. 15, Pow. gnieźnieński, opr. Teresa Ruszczyńska, Aniela Sławska, Warszawa 1963, s. 8-9.
  • Kościoły drewniane w Wielkopolsce, red. Mariusz Grzebalski, Poznań 2004, s. 54.
  • Wielkopolska. Słownik krajoznawczy, red. Łęcki Włodzimierz, Poznań 2002, s. 59.
  • Kozierowski S., Szematyzm historyczny ustrojów parafialnych dzisiejszej archidiecezji gnieźnieńskiej, Poznań 1934, s. 32.
  • http://kosciolydrewniane.pl - odsłona z kwietnia 2017 r.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kościół
  • Chronologia: 1726 r.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Dębnica 34
  • Lokalizacja: woj. wielkopolskie, pow. gnieźnieński, gmina Kłecko - obszar wiejski
  • Właściciel praw autorskich do opisu: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Mapa Google

Geoportal

Zobacz także w najbliższej okolicy