W 1639 roku oskarżono dwóch Żydów o mord rytualny, a w 1656 roku wojska polskie pod wodzą Stefana Czarnieckiego zabiły prawie całą społeczność żydowską (ok. 1500 osób) za sprzyjanie Szwedom. W XVIII wieku gmina żydowska odrodziła się, stając się największym skupiskiem Żydów w środkowej Polsce. Żydowska dzielnica obejmowała m.in. dwie synagogi, mykwę, cmentarz oraz dom rabina.

W 1724 roku Żydzi zdobyli przywilej propinacji artykułów alkoholowych, szynkarstwa oraz uboju bydła. W 1787 roku wybudowano murowaną synagogę. Na początku XIX wieku rozwój przemysłu przyciągnął do miasta więcej Żydów, choć konkurencja z Łodzi i Ozorkowa spowodowała zamknięcie wielu fabryk. Większość Żydów zajmowała się drobnym handlem i sprzedażą na targach. Rabinami byli Izaak Chaim Auerbach i Malbin Meier Weiser. Malbin mieszkał w mieszkaniu usytuowanym w budynku Małej Synagogi w Łęczycy przy zbiegu ulic Kaliskiej i Szpitalnej. Do największych jego dzieł należały tłumaczenia i komentarze do Tory.

Pod koniec XIX wieku w Łęczycy mieszkało 3639 Żydów, stanowiących 45% populacji. W okresie międzywojennym działały partie polityczne: Bund, Agudas Jisroel i syjoniści. Gospodarcza pozycja Żydów pogorszyła się z powodu bojkotu i zubożenia regionu. Wielu Żydów korzystało z kasy zapomogowo-pożyczkowej i stowarzyszeń kupieckich.

Podczas II wojny światowej, 7 września 1939 roku, Niemcy uwięzili część Żydów w synagodze i wzięli zakładników. Utworzono Judenrat, który musiał zebrać pieniądze na wykup zakładników i zapłacić grzywnę. W 1940 roku spalono synagogę, a Żydzi musieli nosić gwiazdy Dawida. Ci, którzy wyrzekli się wiary żydowskiej musieli nosić większe gwiazdy. Getto w Łęczycy, otoczone drutem kolczastym, zamieszkiwało 3400 osób. Niemcy wywieźli około 1000 Żydów do obozów pracy. Warunki w getcie były katastrofalne, co prowadziło do epidemii. W marcu 1942 roku powieszono podczas publicznej egzekucji 10 Żydów oskarżonych o szmugiel. W kwietniu 1942 roku przeprowadzono likwidację getta; około 3000 Żydów wywieziono do obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem.

Opis

Cmentarz żydowski w Łęczycy założony w drugiej połowie XV w. znajduje się przy ul. Popiełuszki (dawniej ul. Bardowskiego. Ostatni znany pochówek miał miejsce w 1939 roku. Cmentarz został zdewastowany podczas II wojny światowej przez Niemców. Obecnie na 14,7-hektarowej posesji nie zachowały się żadne nagrobki. Po 1945 r. ówczesne władze miejskie przeznaczyły teren cmentarza pod zabudowę mieszkaniową. Jedyne trzy zachowane nagrobki umieszczono w Muzeum Ziemi Łęczyckiej. Macewy są wykonane z piaskowca i posiadają rzeźbione dekoracje oraz inskrypcje w języku hebrajskim. Najstarsza macewa pochodzi z 1820 roku.

Właściciel praw autorskich do opisu: Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN.