Cmentarzysko kurhanowe, Cieszęcin
Narodowy Instytut Dziedzictwa en
photo

Cmentarzysko należy do nielicznych w regionie cmentarzysk kurhanowych z wczesnej epoki brązu. Jest też jednym z większych miejsc pochówków w grobach z nasypami wiązanym z trzcinieckim kręgiem kulturowym.

Usytuowanie i opis

Cmentarzysko kurhanowe w Cieszęcinie znajduje się około 500 m na wsch. od centrum wsi Cieszęcin i położone jest w bezpośrednim sąsiedztwie związanego z tamtejszą parafią cmentarza grzebalnego, z którym sąsiaduje od strony wsch. ciągnąc się dalej w tym kierunku wzdłuż dwu dróg gruntowych prowadzących do wsi Kostrzewy. Teren zajmowany przez stanowisko wyniesiony jest zaledwie o ok. 2 m nad dno doliny przepływającej na pd. od niego strugi Zamość, niewielkiego dopływu Prosny. W zdecydowanej większości jest to las położony w obrębie gm. Galewice i administrowany przez Leśnictwo Węglewice należące do Nadleśnictwa Przedborów. Cmentarzysko tworzy ponad trzydzieści nieregularnie rozmieszczonych kurhanowych zespołów grobowych o zróżnicowanej wielkości. Zajmują one silnie, równoleżnikowo wydłużony obszar o powierzchni ok. 14 ha. Nasypy kopców są w przekroju owalne, mają 7-12 m średnicy u podstawy i 1-1,5 m wysokości.

Historia

Cmentarzysko kurhanowe w Cieszęcinie odkryte przypadkowo w 1972 r. badane było powierzchniowo przez Bogusława Abramka (1973), Grzegorza Teske i Jerzego Wojciechowskiego (1982) oraz Leszka Ziąbkę i Elżbietę Kosińską (1983). Ci ostatni, wraz z Bogusławem Maryniakiem w 1985 r. przeprowadzili na nim również stacjonarne badania archeologiczne.

Cmentarzysko przypisywane jest ludności trzcinieckiego kręgu kulturowego i datowane na lata 1700-1300 p.n.e.

Stan i wyniki badań

W trakcie wykopalisk rozpoznano dwa kopce położone w centralnej części stanowiska. Oba wzniesione zostały z żółtego piasku, a w nasypie jednego z nich znaleziono rdzeń z krzemienia bałtyckiego oraz kilkanaście niewielkich ułamków naczyń glinianych, wykonanych w epoce brązu. W żadnym nie natrafiono natomiast na ślady pochówków. Badacze przypuszczają, iż kopce przykrywały pochówki szkieletowe, które złożono bezpośrednio na powierzchni gruntu co przyczyniło się do ich całkowitego rozkładu. Ponadto w oparciu o spostrzeżenia oparte na formie i układzie kopców zasugerowali, że cmentarzysko kurhanowe w Cieszęcinie łączyć można wstępnie z ludnością trzcinieckiego kręgu kulturowego i datować na starszy okres epoki brązu, a więc na lata 1700-1300 p.n.e.

Zabytek dostępny bez ograniczeń.

Oprac. Janusz Pietrzak, 20.12.2014 r.

Bibliografia

  • Badania i odkrycia archeologiczne, „Informator Muzeum Ziemi Wieluńskiej” 1972, nr 2/3, s. 6-8.
  • Gąsior M., Kultura trzciniecka na obszarze Polski środkowej, „Prace i Materiały Muzeum Archeologicznego i Etnograficznego w Łodzi”, Seria Archeologiczna, 1975, nr 22, s. 101-121.
  • Karta ewidencyjna stanowiska archeologicznego, Cieszęcin, gm. Wieruszów, woj. kaliskie, nr obszaru 75-39, nr stanowiska w miejscowości 8, nr stanowiska na obszarze 45, oprac. Teske G., Wojciechowski J., 1982, Archiwum Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Łodzi, Delegatura w Sieradzu.
  • Kłosińska E., Starszy okres epoki brązu w dorzeczu Warty, Wrocław 1997.
  • Urbański M., Archiwalia archeologiczne z powiatu wieruszowskiego, Wieluń 2006 (Biblioteka Wieluńskiego Towarzystwa Naukowego, t. 8).
  • Ziąbka L., Cieszęcin, gm. Wieruszów, woj. kaliskie. Stanowisko 5, „Informator Archeologiczny”, badania rok 1985, Warszawa 1986, s. 42.
  • Ziąbka L., Badania weryfikacyjne na cmentarzysku kurhanowym w Cieszęcinie gm. Wieruszów woj. kaliskie (stanowisko nr 5), „Rocznik Kaliski”, 1989, t. 21, s. 261-269.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kurhan
  • Chronologia: 1700-1300 p.n.e.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Cieszęcin
  • Lokalizacja: woj. łódzkie, pow. wieruszowski, gmina Wieruszów - obszar wiejski
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

uzupełnij dane tego obiektu

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy