Wycieczka rowerowa TRZY KLASZTORY
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

wycieczka użytkownika NID Grzegorz Młynarczyk

Wycieczka rowerowa TRZY KLASZTORY

3

kilka godzin

małopolskie

Trasa w obrębie miasta Krakowa
Zwierzyniec-Bielany-Tyniec-Zwierzyniec

klasztor
Kraków

godzina

Klasztor Norbertanek na Zwierzyńcu jest najstarszym klasztorem żeńskim w Małopolsce; został założony około 1160 przez rycerza Jaksę. Pierwszy konwent przybył z czeskich Doksan. Okres świetności, przejawiający się w zakładaniu filii (związany m.in. z działalnością słynnej mistyczki, św. Bronisławy z rodu Odrowążów), zgromadzenie przeżyło w XIII w.; w XV w. wskutek rozluźnienia reguły omal nie zostało zlikwidowane przez papieża. Od XVII w. ponownie cieszyło się dużym prestiżem. Zespół klasztoru, o wyraźnie obronnym charakterze, kryje w swym wnętrzu jednonawowy kościółek, który swój obecny kształt zawdzięcza przebudowie z lat 1595–1605. Dziwne wrażenie (może przez kontrast ze średniowiecznymi murami) robi jego wnętrze – jedyny w Krakowie przykład klasycyzmu – dzieło S. Sierakowskiego, który zaprojektował taką właśnie aranżację prezbiterium wraz z ołtarzem głównym (1777). Klasztor zwierzyniecki to także chrapliwy głos dzwonu. Odlewano go kilkakrotnie i w końcu pęknięty zawieszono na dzwonnicy. Przez wieki odzywał się, kiedy ktoś utonął w Wiśle. Zwierzyniec znany jest z dorocznego odpustu (w 2. dzień Świąt Wielkanocnych) zwanego Emaus i harców konika Zwierzynieckiego, powszechnie rozpoznawanego pod nazwą Lajkonika. To tradycyjna zabawa włóczków (flisaków) ze Zwierzyńca. Włóczek (dziś zwykle murarz), przebrany za Tatara, harcuje w oktawę Bożego Ciała na barwnie przystrojonym drewnianym koniku w otoczeniu mlaskotów (kapeli) i w towarzystwie chorążego. Szlak jego wędrówki prowadzi od klasztoru Norbertanek do Rynku Głównego. Lajkonik zadaje gapiom razy trzymaną w dłoni buławą z sierści, co ma im przynieść szczęście. Jest jedną z niewielu zabaw cechowych, które przetrwały do naszych czasów. Być może wywodzi się z obchodów nadejścia wiosny. W krakowskiej legendzie jest uważany za pamiątkę zwycięstwa włóczków nad atakującymi Kraków Tatarami w XIII w. Na trasie do Bielan różnica wzniesień 120 m (od 212 npm do 319 npm) przejazd ścieżką rowerową poprowadzona wałem wiślanym, odcinek drogą DW 780 i al. Wędrowników.

czas dojazdu do następnego obiektu

31 min.

zespół klasztorny Kamedułów
Kraków

dwie godziny

Klasztor i pustelnicze, kamedulskie eremy na Bielanach są jednym z najpiękniejszych polskich powiązań architektury i krajobrazu. Ten kontemplacyjny zakon, reguły św. Benedykta, przybył do Polski w 1604 i założył erem na bielańskiej Srebrnej Górze, należącej do obszaru tzw. Lasku Wolskiego, który nazwę wziął od fundatora – marszałka Mikołaja Wolskiego. W latach 1605–1642 kazał on wystawić świątynię o szerokiej nawie otoczonej wieńcem kaplic; całość nawiązuje do wzorców włoskiego baroku. Projektantem świątyni był architekt A. Spezza, choć początkowo prace prowadził W. von Säbisch. Z surowością nawy kontrastują kaplice, pełne dekoracji sztukatorskich i malarskich. Ich twórcami byli najlepsi krakowscy artyści, kierowani przez Włocha T. Dolabellę. Przy wejściu do kościoła spoczął fundator; Wolskiego pogrzebano w habicie, a kryptę umieszczono tak, by wierni przechodzili po nagrobnej płycie. Był to typowy gest pokory w czasach kontrreformacji. Zachowane na Srebrnej Górze eremy, podobnie jak klasztorny kapitularz czy biblioteka, nie są dostępne dla zwiedzających; mężczyźni mogą wejść do kościoła codziennie, ale kobiety – tylko 12 razy w roku (2 II, 7 II, Wielkanoc, Zielone Świątki, 19 VI i pierwsza niedziela po tym dniu, 15 VIII, 8 IX, 25 XII – na odstępstwo od tych dat nie ma co liczyć). Klasztor na Srebrnej Górze jest jednym z najpiękniejszych polskich powiązań architektury i krajobrazu; miejscem, w którym czas wydaje się stać w miejscu. Na trasie do Tyńca różnica wzniesień 120 m (od 319 npm do 202 npm) przejazd ścieżką rowerową wzdłuż DW 780 i dalej ul. Promową.

czas dojazdu do następnego obiektu

20 min.

Tyniec – zespół opactwa benedyktynów
Kraków

dwie godziny

Na wyniosłej jurajskiej wychodni przełomu Wisły przez Bramę Krakowską, na zakolu rzeki wznosi się charakterystyczny zespół budynków z dwuwieżowym kościołem i nieregularnym obrysem murów. Dzięki szczodrości monarchów i dobrodziejów benedyktyński Tyniec stał się jednym z najbogatszych klasztorów Rzeczypospolitej. Fundację Tyńca wiąże się z osobą Kazimierza Odnowiciela (1044). O rozmachu przedsięwzięcia świadczą zachowane relikty architektury romańskiej. W czasach Bolesława Krzywoustego opactwo prowadziło rozległą działalność misyjną i ekonomiczną. Obecny kościół powstał w XV w., ale został gruntownie przebudowany w latach 1618–1622 oraz na początku XIX w., przez co zatracił pierwotny wygląd. W XIX w. zgromadzenie zostało skasowane, a zabudowania (prócz kościoła) popadły w ruinę. Po sekularyzacji ogromne skarby klasztorne uległy rozproszeniu; większość trafiła do skarbca katedralnego w Tarnowie. Odnowiony w 1939, zakon istnieje w Tyńcu do dziś. Powrót do centrum miasta (pod klasztor Norbertanek na Zwierzyńcu)– różnica wzniesień 10 m (trasa płaska) przejazd ścieżką rowerową i bocznymi ulicami przeciwległym brzegiem Wisły.

Wydrukuj stronę wycieczki

To jest wycieczka użytkownika. Zgłoś naruszenie zasad.

Obiekty z trasy wycieczki

zgłoś naruszenie