Dróżki Maryi Chwalebne
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

wycieczka użytkownika Katarzyna Latocha

Dróżki Maryi Chwalebne

6

godzina

opolskie

Kalwaria na Górze Świętej Anny, stanowi niezwykły i godny podziwu przykład zespołu komponowanego wedle włoskiej koncepcji sacro monte. Zapraszamy Państwa na jedną z tras spacerowych kompleksu kalwaryjskiego, obejmującego Dróżki Maryi Chwalebne.

Trasa wiedzie przez północno-wschodnią części stoku ku pobliskiej wsi Poręba. Wzdłuż tej starej drogi stoją kapliczki maryjne, które powstawały od XVIII w. Dróżka modlitewna przebiega wśród łąk i pół uprawnych, a jej kierunek wyznaczają stare lipy. Pierwszym z obiektów trasy spacerowej – pątniczej jest kaplica Koronacji Matki Boskiej, która powstała w 1910 roku, a którą wzniesiono z okazji 200-lecia kalwarii. Następnie trasa prowadzi do kaplic: Przyjęcia w niebie, Pożegnania z Matką, Królowej Patriarchów, Królowej Aniołów (wzniesiona w 1870 r. w miejscu wcześniejszej osiemnastowiecznej kaplicy maryjnej) i Matki Miłosierdzia.

kaplica Koronacja Najświętszej Marii Panny
Góra Świętej Anny

15 minut

Kaplica Koronacji Matki Bożej, należąca do zespołu kaplic kalwaryjskich na Górze św. Anny jest najmłodszą z kaplic kompleksu kalwaryjskiego. Wzniesiona została jako wotum wdzięczności z okazji 200-lecia kalwarii i koronacji figury św. Anny Samotrzeciej w 1910 r.

Historia 

W latach 60. XX w. wymieniono tynki oraz pokrycie dachu kaplicy z łupku na blachę. W latach 2000–2002 miało miejsce odnowienie wnętrza kaplicy: uzupełnienie ubytków tynku w dolnych partiach ścian oraz wykonanie nowej powłoki malarskiej całości wnętrza. Wówczas również odnowiony został ołtarz z początku XX w. z obrazem olejnym. W 2007 roku staraniem Fundacji Sanktuarium Góry św. Anny kapliczka została poddana pracom konserwatorskim, które utrwaliły jej wartości zabytkowe i poprawiły stan zachowania. Prace dotyczyły elewacji zewnętrznej oraz zmiany jej kolorystki. 

Opis

Kaplica położona została w niedalekiej odległości od kaplicy Przyjęcia w niebie i Ołtarza Papieskiego. Usytuowana przy alei wiodącej skrajem pól w dół do Poręby, zwrócona została frontem w stronę zachodnią. Kaplicę wzniesiono na planie ośmioboku, zbudowano ją z kamienia i cegły, otynkowano i posadowiono na wysokim cokole. Budynek przekryty został dachem kopulastym, ośmiopołaciowym z latarnią zwieńczoną hełmem baniastym. W elewacji zachodniej otwór wejściowy zamknięty jest łukiem segmentowym. Drugie wejście znajdujące się po stronie wschodniej (analogiczne do pierwszego), poprzedzone jest granitowymi stopniami.  Elewacje z cokołem opinają w narożach pilastry, przełamane w miejscach stykania się boków ośmioboku, z identycznym przełamaniem i powieleniem gzymsu koronującego, o wykroju falistym w przestrzeni między pilastrami. Światła do wnętrza dostarczają cztery okulusy osadzone w co drugiej ścianie bocznej kaplicy, ujęte opaskami z czterema symetrycznie rozmieszczonymi kluczami. Kaplica jest jednokondygnacyjna, z jednoprzestrzennym wnętrzem, z posadzką kamienną z płyt wapiennych.

Obiekt dostępny dla zwiedzających.

Oprac. Katarzyna Latocha, OT NID w Opolu, 12.08.2020 r.

Bibliografia

  • Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. VII: Województwo opolskie, z. 14: powiat strzelecki, red. T. Chrzanowski i M. Kornecki, Warszawa 1961.
  • Gorzelik J., Góra Świętej Anny i twórcy sztuki sakralnej w majoracie cerekwicko-żyrowskim [w:] Pielgrzymowanie i sztuka: Góra Świętej Anny i inne miejsca pielgrzymkowe na Śląsku, Acta Universitatis Wratislaviensis nr 2846, Historia Sztuki nr XXII, Wrocław 2005.
  • Teczka obiektu [w:] zbiory WUOZ w Opolu, gdzie m.in. pozwolenia na prace remontowe, protokoły odbioru prac remontowych, decyzja o wpisie do rejestru zabytków województwa opolskiego etc.

kaplica Przyjęcie w Niebie
Góra Świętej Anny

15 minut

Jedna z sześciu kaplic maryjnych, wzniesiona w pod koniec XVIII w.

Historia 

W 2004 roku wykonano restaurację ścian wewnętrznych, konserwację obrazu „Przyjęcie w niebie” oraz renowację elewacji zewnętrznej. Staraniem Fundacji Sanktuarium Góry św. Anny kapliczka w 2011 roku ponownie została poddana pracom konserwatorskim, które utrwaliły jej wartości zabytkowe i poprawiły stan zachowania. Prace objęły m.in.: uzupełnienie ubytków gzymsu koronującego, odmalowanie ścian zewnętrznych i wewnętrznych, częściowe uporządkowanie otoczenia oraz zabezpieczenie krat przed korozją.

Opis

Kaplica usytuowana jest w niedalekiej odległości od Ołtarza Papieskiego i Kaplicy Koronacji NMP. Wzniesiona na planie prostokąta zbliżonego do kwadratu, ma zwartą i prostą strukturę przestrzenną. Zbudowano ją z cegły, otynkowano i posadowiono na cokole. Budynek przekryty został dachem siodłowym pokrytym blachą. W elewacji frontowej, na osi znajduje się półkoliście zamknięty otwór wejściowy, z dwoma skrzydłami krat z motywem kwiatowym. Zwieńczenie ściany szczytowej zdobi gzyms profilowany, a krańce szczytu ujęte zostały fragmentami gzymsu, tworząc zakończenie lizen znajdujących się w narożach elewacji. Kaplica jest jednokondygnacyjna, z jednoprzestrzennym wnętrzem sklepionym kolebkowo. Podłogę we wnętrzu wykonano z kamienia wapiennego. 

Obiekt dostępny dla zwiedzających.

Oprac. Katarzyna Latocha, OT NID w Opolu, 04.06.2020 r.

Bibliografia

  • Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. VII: Województwo opolskie, z. 14: powiat strzelecki, red. T. Chrzanowski i M. Kornecki, Warszawa 1961.
  • Gorzelik J., Góra Świętej Anny i twórcy sztuki sakralnej w majoracie cerekwicko-żyrowskim [w:] Pielgrzymowanie i sztuka: Góra Świętej Anny i inne miejsca pielgrzymkowe na Śląsku, Acta Universitatis Wratislaviensis nr 2846, Historia Sztuki nr XXII, Wrocław 2005.
  • Teczka obiektu [w:] zbiory WUOZ w Opolu, gdzie m.in. pozwolenia na prace remontowe, protokoły odbioru prac remontowych, decyzja o wpisie do rejestru zabytków województwa opolskiego etc.
     

kaplica Pożegnanie
Góra Świętej Anny

15 minut

Jedna z sześciu kaplic maryjnych, wzniesiona w pod koniec XVIII w.

Historia 

Kaplicę Pożegnania – jak podają źródła - wniesiono pod koniec XVIII w. Niemiecki historyk, franciszkanin, autor monografii o klasztorze Góry św. Anny – Chryzogon Reisch (1870-1923), wskazał iż kaplica ta w 1767 roku została wyposażona w obraz, który określił czas jej powstania. W 2008 roku wydano pozwolenie na prace konserwatorskie wyposażenia kaplicy – obrazu na blasze z k. XIX w. „Pożegnanie z Matką” autorstwa J. Heinischa. W 2011 roku staraniem Fundacji Sanktuarium Góry św. Anny kapliczka została poddana pracom konserwatorskim, które utrwaliły jej wartości zabytkowe i poprawiły stan zachowania. Prace objęły m.in.: uzupełnienie ubytków gzymsu koronującego, odmalowanie ścian zewnętrznych i wewnętrznych, częściowe uporządkowanie otoczenia oraz zabezpieczenie krat przed korozją.  

Opis

Kaplica Pożegnania zlokalizowana została w niedalekiej odległości od kaplicy Przyjęcia w Niebie i Królowej Patriarchów, na zachód od Kościoła Wniebowzięcia NMP. Usytuowana przy alei wiodącej skrajem pól w dół do Poręby, zwrócona jest frontem w stronę południową. Kaplicę wzniesiono na planie zbliżonym do kwadratu, na stoku niewielkiego wzniesienia terenu. Zbudowano ją z kamienia i cegły, otynkowano i posadowiono na cokole. Budynek przekryty został dachem siodłowym pierwotnie pokrytym łupkiem, obecnie blachą. W elewacji frontowej, na osi półkoliście zamknięty otwór wejściowy, poprzedzony kamiennymi stopniami, z dwoma skrzydłami krat z motywem kwiatowym. Powyżej trójkątny szczyt ujmuje profilowany gzyms wieńczący. Elewacje z cokołem rozczłonkowane są w narożach lizenami wprowadzonymi w profilowany gzyms koronujący. Po stronie elewacji wschodniej okrągłe okienko, ujęte opaską w tynku. Jest to budynek jednokondygnacyjny, z jednoprzestrzennym wnętrzem sklepionym kolebkowo. Posadzka kamienna z płyt wapiennych. W niszy obraz ze sceną Pożegnania z Matką, przedstawiający wielofigurową scenę przed murami miasta. 

Obiekt dostępny dla zwiedzających.

Oprac. Katarzyna Latocha, OT NID w Opolu, 04.06.2020 r.

Bibliografia

  • Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. VII: Województwo opolskie, z. 14: powiat strzelecki, red. T. Chrzanowski i M. Kornecki, Warszawa 1961.
  • Gorzelik J., Góra Świętej Anny i twórcy sztuki sakralnej w majoracie cerekwicko-żyrowskim [w:] Pielgrzymowanie i sztuka: Góra Świętej Anny i inne miejsca pielgrzymkowe na Śląsku, Acta Universitatis Wratislaviensis nr 2846, Historia Sztuki nr XXII, Wrocław 2005.
  • Teczka obiektu [w:] zbiory WUOZ w Opolu, gdzie m.in. pozwolenia na prace remontowe, protokoły odbioru prac remontowych, decyzja o wpisie do rejestru zabytków województwa opolskiego etc.
     

kaplica Królowa Patriarchów
Poręba

15 minut

Jedna z sześciu kaplic maryjnych, wzniesiona pod koniec XVIII w.

Historia 

Kaplicę zbudowano na miejscu wcześniejszej osiemnastowiecznej kaplicy maryjnej, która położona była na gruncie Andrzeja Placzka, mieszkańca wsi. Prowadziła do niej wąska ścieżka z Poręby, dlatego też w czasie nabożeństw modły mogły być odmawiane jedynie z daleka. Ponieważ stan techniczny kaplicy był zły, o. Atanazy prosił o jej rozebranie i ustawienie na nowo na terenie kalwarii. Zgodę Biskupa otrzymano 1 maja 1869 r. W 1870 roku przystąpiono do budowy nowej kaplicy. 

W 2008 roku wydano pozwolenie na prace konserwatorskie wyposażenia kaplicy, obrazu na blasze autorstwa J. Heinischa – „Królowa Aniołów”, który ukazuje wielofigurową scenę adoracji Maryi. W 2009 r. została poddana pracom konserwatorskim, które utrwaliły jej wartości zabytkowe i poprawiły stan zachowania. Wykonano prace jak m.in.: uzupełnienie ubytków gzymsu koronującego, odmalowanie ścian zewnętrznych i wewnętrznych, częściowe uporządkowanie otoczenia oraz zabezpieczenie krat przed korozją.  

Opis

Kaplica zlokalizowana jest w niedalekiej odległości od kaplicy Królowej Aniołów i Matki Miłosierdzia, na zachód od Kościoła Wniebowzięcia NMP. Usytuowana przy alei wiodącej skrajem pól w dół do Poręby, zwrócona została frontem w stronę północną. Kaplicę wzniesiono na planie kwadratu, zbudowano ją z kamienia i cegły, otynkowano i posadowiono na cokole. Budynek przekryty został dachem siodłowym pierwotnie pokrytym łupkiem, obecnie blachą. W elewacji frontowej, na osi znajduje się półkoliście zamknięty otwór wejściowy z dwoma skrzydłami krat z motywem kwiatowym. Powyżej trójkątny szczyt ujmuje profilowany gzyms wieńczący, który ujmuje także naroża ściany szczytowej i południowej, obiegając tym samym pozostałe ściany kaplicy. Elewacje z cokołem rozczłonkowują w narożach lizeny wprowadzone w profilowany gzyms koronujący. Kaplica jest jednokondygnacyjna, z jednoprzestrzennym wnętrzem sklepionym kolebkowo i posadzką kamienną z płyt wapiennych.

Obiekt dostępny dla zwiedzających.

Oprac. Katarzyna Latocha, OT NID w Opolu, 17.06.2020 r.

Bibliografia

  • Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. VII: Województwo opolskie, z. 14: powiat strzelecki, red. T. Chrzanowski i M. Kornecki, Warszawa 1961.
  • Gorzelik J., Góra Świętej Anny i twórcy sztuki sakralnej w majoracie cerekwicko-żyrowskim [w:] Pielgrzymowanie i sztuka: Góra Świętej Anny i inne miejsca pielgrzymkowe na Śląsku, Acta Universitatis Wratislaviensis nr 2846, Historia Sztuki nr XXII, Wrocław 2005.
  • Teczka obiektu [w:] zbiory WUOZ w Opolu, gdzie m.in. pozwolenia na prace remontowe, protokoły odbioru prac remontowych, decyzja o wpisie do rejestru zabytków województwa opolskiego etc.

kaplica Królowa Aniołów
Poręba

15 minut

Jedna z sześciu kaplic maryjnych, wzniesiona w pod koniec XIX w.

Historia 

Kaplicę zbudowano na miejscu wcześniejszej osiemnastowiecznej kaplicy maryjnej, która położona była na gruncie Andrzeja Placzka, mieszkańca wsi. Prowadziła do niej wąska ścieżka z Poręby, dlatego też w czasie nabożeństw modły mogły być odmawiane jedynie z daleka. Ponieważ stan techniczny kaplicy był zły, o. Atanazy prosił o jej rozebranie i ustawienie na nowo na terenie kalwarii. Zgodę Biskupa otrzymano 1 maja 1869 r. W 1870 roku przystąpiono do budowy nowej kaplicy. 

W 2008 roku wydano pozwolenie na prace konserwatorskie wyposażenia kaplicy, obrazu na blasze autorstwa J. Heinischa – „Królowa Aniołów”, który ukazuje wielofigurową scenę adoracji Maryi. W 2009 r. została poddana pracom konserwatorskim, które utrwaliły jej wartości zabytkowe i poprawiły stan zachowania. Wykonano prace jak m.in.: uzupełnienie ubytków gzymsu koronującego, odmalowanie ścian zewnętrznych i wewnętrznych, częściowe uporządkowanie otoczenia oraz zabezpieczenie krat przed korozją.  

Opis

Kaplica Królowa Aniołów położona została w niedalekiej odległości od kaplicy Matka Miłosierdzia i kościoła Wniebowstąpienia. Usytuowana przy alei wiodącej skrajem pól w dół do Poręby, zwrócona została frontem w stronę południową. Kaplicę wzniesiono na planie zbliżonym do kwadratu o ściętych narożach, na niewielkim wyniesieniu terenu. Zbudowano ją z cegły i kamienia, otynkowano i posadowiono na cokole. Jej elewacje z masywnym podziałem ramowym zwieńczone są gzymsem obiegającym całość bryły. Budynek przekryty został dachem namiotowym, pokrytym blachą i zwieńczony prostym krzyżem. W elewacji frontowej, na osi znajduje się półkoliście zamknięty otwór wejściowy, poprzedzony granitowym stopniem, z dwoma skrzydłami krat z motywem kwiatowym. Kaplica jest jednokondygnacyjna, z jednoprzestrzennym wnętrzem sklepionym krzyżowo. Wewnątrz w niszy znajduje się obraz przedstawiający MB w otoczeniu chóru anielskiego i posadzka kamienna z płyt wapiennych. 

Obiekt dostępny dla zwiedzających.

Oprac. Katarzyna Latocha, OT NID w Opolu, 04.06.2020 r.

Bibliografia

  • Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. VII: Województwo opolskie, z. 14: powiat strzelecki, red. T. Chrzanowski i M. Kornecki, Warszawa 1961.
  • Gorzelik J., Góra Świętej Anny i twórcy sztuki sakralnej w majoracie cerekwicko-żyrowskim [w:] Pielgrzymowanie i sztuka: Góra Świętej Anny i inne miejsca pielgrzymkowe na Śląsku, Acta Universitatis Wratislaviensis nr 2846, Historia Sztuki nr XXII, Wrocław. Wrocław 2005.
  • Teczka obiektu [w:] zbiory WUOZ w Opolu, gdzie m.in. pozwolenia na prace remontowe, protokoły odbioru prac remontowych, decyzja o wpisie do rejestru zabytków województwa opolskiego etc.
     

kaplica Matka Miłosierdzia
Poręba

15 minut

Jedna z sześciu kaplic maryjnych, wzniesiona w pod koniec XVIII w.

Historia 

W latach 2004 – 2007 wykonano prace konserwatorskie i restauratorskie wystroju wnętrza kaplicy. Dotyczyły one m.in. obrazu „Matki Miłosierdzia” przedstawiającego wielofigurową scenę, gdzie postać Marii znajduje się w otoczeniu chórów anielskich, świętych, apostołów i innych zwracających się w geście oddania. W 2009 roku kapliczka została poddana pracom konserwatorskim, które utrwaliły jej wartości zabytkowe i poprawiły stan zachowania. Prace objęły m.in.: uzupełnienie ubytków gzymsu koronującego, odmalowanie ścian zewnętrznych i wewnętrznych, częściowe uporządkowanie otoczenia oraz zabezpieczenie krat przed korozją.  

Opis

Kaplica Matka Miłosierdzia zlokalizowana jest w niedalekiej odległości od kaplicy Królowej Aniołów i kościoła Wniebowstąpienia. Usytuowana przy alei wiodącej skrajem pól w dół do Poręby, zwrócona frontem w stronę południową. Kaplicę wzniesiono na planie zbliżonym do kwadratu o ściętych narożach, na niewielkim wyniesieniu terenu. Zbudowano ją z kamienia, otynkowano i posadowiono na cokole. Budynek przekryty został dachem namiotowym, pokrytym blachą i zwieńczony prostym krzyżem. W elewacji frontowej, na osi półkoliście zamknięty otwór wejściowy, poprzedzony kamiennym stopniem, z dwoma skrzydłami krat z motywem kwiatowym. Jest jednokondygnacyjna, z jednoprzestrzennym wnętrzem i sklepieniem klasztornym. Posadzka kamienna z płyt wapiennych. Jej elewacje z cokołem rozczłonkowane są lizenami wprowadzonymi w gzyms koronujący. 

Obiekt dostępny dla zwiedzających.

Oprac. Katarzyna Latocha, OT NID w Opolu, 19.06.2020 r.

Bibliografia

  • Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. VII: Województwo opolskie, z. 14: powiat strzelecki, red. T. Chrzanowski i M. Kornecki, Warszawa 1961.
  • Gorzelik J., Góra Świętej Anny i twórcy sztuki sakralnej w majoracie cerekwicko-żyrowskim [w:] Pielgrzymowanie i sztuka. Góra Świętej Anny i inne miejsca pielgrzymkowe na Śląsku, Acta Universitatis Wratislaviensis nr 2846, Historia Sztuki nr XXII, Wrocław 2005.
  • Teczka obiektu [w:] zbiory WUOZ w Opolu, gdzie m.in. pozwolenia na prace remontowe, protokoły odbioru prac remontowych, decyzja o wpisie do rejestru zabytków województwa opolskiego etc.
     

Wydrukuj stronę wycieczki

To jest wycieczka użytkownika. Zgłoś naruszenie zasad.

Obiekty z trasy wycieczki

zgłoś naruszenie