Kościół parafialny pw. św.św. Szymona i Judy Tadeusza, Łodygowice
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Kościół parafialny pw. św.św. Szymona i Judy Tadeusza

Łodygowice

photo

Kościół stanowi cenny zabytek sakralnej architektury drewnianej. Został wzniesiony w typie śląsko-małopolskim. Obiekt jest jednym z największych kościołów drewnianych na terenie polskich Beskidów.

Historia

Według najstarszych informacji parafia łodygowicka istnieje od XIII w. W 1373 r. erygowano parafię i wówczas znajdowała się już kaplica p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika. Kiedy Łodygowice stały się oddzielną parafią rozpoczęto starania o rozbudowę świątyni. Nastąpiło to w latach 1634-1635 dzięki staraniom plebana łodygowskiego ks. Stanisława Kaszkowicza, nakładem wojewody mazowieckiego Stanisława Warszyckiego oraz parafian. W tym czasie dodano także dwóch, nowych patronów: śś. Apostołów Szymona i Judę Tadeusza. Z nieznanych przyczyn, w późniejszych dokumentach i informacjach dotyczących świątyni zanikła informacja o patronie - św. Stanisławie. Konsekracja kościoła miała miejsce 8 maja 1636 r., a dokonał jej bp Tomasz Oborski. Około 1644 r. obiekt został powiększony: dobudowano wieżę na dzwony. Następnie w 1687 r., za plebana ks. Urbana Kupiszowskiego, miały miejsce kolejne przekształcenia: rozebrano prezbiterium i na jego miejsce wzniesiono nowe i zarazem większe. Z fundacji Jakuba Świerczka z Rybarzowic prezbiterium zostało także pomalowane. Z latach 1748-1799 powiększono nawę główną i dobudowano do niej boczne kaplice. W 1797 r. przebudowano wieżę. Od czasu ostatniej XVIII-wiecznej przebudowy kościół zachował swój obecny kształt. Z 1929 r. pochodzi polichromia wykonana we wnętrzu obiektu.

Opis

Kościół położony jest na wzniesieniu, do głównego wejścia prowadzą schody. Otoczony jest drewnianym płotem z symetrycznie rozłożonymi kamiennymi słupami z dwuspadowym daszkiem. Do głównego wejścia prowadzą schody. Kościół jest obiektem orientowanym, drewnianym (modrzew), wzniesiony techniką na zrąb, szalowany od zewnątrz deskami. Plan jest podłużny, jednonawowy z węższym, wielobocznie zamkniętym prezbiterium i analogicznie zamkniętymi kaplicami od strony południowej i północnej. Również od strony północnej przylega piętrowa zakrystia na planie prostokąta, równa wysokości prezbiterium. Natomiast do części wschodniej dostawiona jest kaplica Ogrojca zakończona wielobocznie. W zachodniej części znajduje się wieża wzniesiona na planie prostokąta z nadwieszoną iglicą wyrzynaną u dołu w motyw lambrekinowy i baniastym hełmem. Jej dolna część wzniesiona została w konstrukcji zrębowej, z kolei górną zbudowano na słup. Znajdująca się na skrzyżowaniu dachów wieżyczka na sygnaturkę, zwieńczona latarnią i cebulastym hełmem została wzniesiona później. Dachy są kryte gontem, natomiast hełm wieży oraz wieżyczka na sygnaturkę zostały pokryte blachą. Nad zakrystią umieszczono dach pulpitowy. Całość obiektu obiegają soboty, pierwotnie otwarte, później oszalowane, w które od strony północnej wbudowana jest kruchta. Prezbiterium od nawy oddziela powyginany, łuk tęczowy. Analogiczne łuki występują między nawą a kaplicami. Część prezbiterialna i nawowa została nakryta pozornymi sklepieniami kolebkowymi, natomiast kaplica boczna - stropem. We wnętrzu znajdują się elementy wczesnobarokowe (dwa ołtarze boczne), barokowe (m.in. część obrazów, kropielnice kamienne, konfesjonał) rokokowe (ołtarz główny, trzy boczne) i klasycystyczne (monstrancja i kielich). Ściany pokrywa bogata polichromia.

Kościół jest dostępny dla zwiedzających przed i po Mszy Świętej.

W soboty: 17:00 (czas zimowy), 18:00

W niedziele i święta: 7:30, 9:30, 11:00, 15:00 (I niedz. miesiąca), 17:00 (czas zimowy), 18:00 (czas letni)

Oprac. Sabina Rotowska, OT NID w Katowicach, 17-11-2015 r.

Bibliografia

  • Kachel J., Kościół pw. św. Szymona i Judy Tadeusza w Łodygowicach, [b.m.w.], [b.r.w.]
  • Ruszczyk G., Architektura drewniana w Polsce, Warszawa 2009, s. 423.
  • Szablowski J., Zabytki sztuki w Polsce. Inwentarz topograficzny III. Powiat żywiecki, województwo krakowskie, Wydawnictwo Państwowego Instytutu Historii Sztuki, Warszawa 1948, s. 100-114.
  • Szablowski J., Katalog zabytków sztuki w Polsce, województwo krakowskiej, powiat żywiecki, t.1, z.15, Warszawa 1951, s. 9-10.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kościół
  • Chronologia: 1373 r.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Jana Pawła II 3, Łodygowice
  • Lokalizacja: woj. śląskie, pow. żywiecki, gmina Łodygowice
  • Właściciel praw autorskich do opisu: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy