Kościół rzym.-kat. fil. pw. św. Bartłomieja, Borowina
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Kościół rzym.-kat. fil. pw. św. Bartłomieja

Borowina

photo

Interesujący przykład kościoła kamiennego w typie wiejskim.

Historia

Najstarszym dokumentem dotyczącym świątyni jest pismo z 1376 r., w którym wymieniono miejscowego proboszcza. Przyjmuje się, że kościół został wzniesiony wcześniej, pod k. XIII w. Był wówczas budowlą jednonawową z prostokątnym prezbiterium. Nawę nakrywał drewniany płaski strop a zakrystię drewniane sklepieniem kolebkowe. W XV w. od strony zach. dobudowano wieżę, w XVI w. od pn. dostawiono zakrystię. Znaczną przebudowę przeprowadzono również w okresie baroku: założono strop w prezbiterium, obniżono łuk tęczowy i przekształcono okna. Po pożarze w XIX w. kościół pozostawał wstanie ruiny. Dodatkowym zniszczeniom uległ jeszcze pod koniec II wojny światowej. W został odbudowany latach 1975 -1978.

Opis

Kościół znajduje się po środku wsi, po wsch. stronie głównej drogi łączącej Szprotawę z Kożuchówem i przy lokalnej, prowadzącej w kierunku zespołu pałacowo-folwarcznego. Otacza go średniowieczny kamienny mur założony na obrysie koła, z bramą umieszczoną od strony północno - zachodniej. Jest orientowany, murowany z kamienia narzutowego, nietynkowany. Nawę oraz nieco węższe prezbiterium nakrywają dwuspadowe dachy kryte dachówką karpiówką układaną w koronkę. Północna połać została przedłużona nad niewielką zakrystię przylegającą do ściany prezbiterium. Wieżę założono na planie prostokąta i wzmocniono dwiema narożnymi, uskokowymi szkarpami. Wieńczy ją dach czterospadowy przechodzący w ośmioboczną iglicę. Pokrycie stanowi blacha. W prezbiterium w elewacji wsch. zachował się wąski ostrołukowy otwór okienny, a w ścianie pd. otwór wejściowy o podobnym wykroju. Pozostałe otwory są zamknięte łukiem odcinkowym. Okna osadzone są w głębokich rozglifieniach zwieńczonych łukiem. Wnęki oraz ujmujące je opaski otynkowano. W poziomie ostatniej kondygnacji wieży umieszczono okna biforyjne z ceglanymi obokniami i lancetami. Wnętrze nawy i prezbiterium zamykają współczesne stropy. Na kamiennym portalu prowadzącym do zakrystii widnieje data „1584”. Wystrój wnętrza i wyposażenie współczesne.

Dostęp do zabytku ograniczony. Możliwość zwiedzania wnętrza po wcześniejszym uzgodnieniu telefonicznym.

Oprac. Anna Jackiewicz, OT NID w Zielonej Górze, 24.11.2014 r.

Bibliografia

  • Garbacz K., Przewodnik po zabytkach województwa lubuskiego, t. 2, Zielona Góra 2012, s. 154.
  • Kowalski S., Zabytki architektury województwa lubuskiego, Zielona Góra 2010, s. 27.
  • Karta ewidencyjna, Kościół filialny pw. św. Bartłomieja, oprac. I. Ciesielska, 2002, Archiwum Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Zielonej Górze.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kościół
  • Chronologia: konie XIII w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Borowina
  • Lokalizacja: woj. lubuskie, pow. żagański, gmina Szprotawa - obszar wiejski
  • Właściciel praw autorskich do opisu: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy