Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Kościół parafialny pw. św. Józefa Oblubieńca

Stare Bogaczowice

photo

Kościół pw. św. Józefa Oblubieńca w Starych Bogaczowicach stanowi cenny przykład śląskiej sakralnej architektury barokowej związanej z zakonem cystersów.

Historia

Kościół parafialny w Starych Bogaczowicach (do 1945 r. - Alt Reichenau) wzniesiony został w latach 1685-1689 z inicjatywy opata krzeszowskiego klasztoru Cystersów Bernharda Rosy. Projekty budowli wykonał w 1684 r. klasztorny mistrz budowlany Martin Urban. Kościół zostal częściowo przebudowany w 1826 r.; restaurowany był w 1930 r. i remontowany w 2000 r.

Opis

Kościół pw. św. Józefa Oblubieńca stanowi istotną dominantę krajobrazową w miejscowości. Wybudowany został w centralnej części wsi, na wzniesieniu, po południowej stronie drogi wiejskiej. Otoczony jest cmentarzem. Do kościoła prowadzi reprezentacyjne podejście północnym stokiem wzniesienia, prostym traktem schodów, przez budynek bramny i dalej do północnego wejścia do swiątyni.

Kościół orientowany, murowany, założony na planie prostokąta z czworoboczną, oskarpowaną wieżą od zachodu i trójbocznie zamkniętym prezbiterium. Korpus kościoła nakryty jest dachem dwuspadowym, prezbiterium - trójspadowym; wieża zwieńczona prześwitowym hełmem. Elewacje artykułowane lizenami i pilastrami, zamknięte pasem gzymsu podokapowego. Okna w elewacjach korpusu w dwóch rzędach: w dolnym - szerokie, zamknięte łukiem pełnym, w górnym - eliptyczne. Portal wejścia głównego ujęty zdwojonymi pilastrami, zwieńczony naczółkiem zamkniętym łukiem obniżonym.

Jednonawowe wnętrze kościoła reprezentuje typ emporowo-halowy - z wciągniętymi do wewnątrz przyporami, pomiędzy którymi urządzone płytkie kaplice i ponad nimi, wokół całego wnętrza - empory z ażurową balustradą. Nawa kościoła nakryta jest sklepieniem kolebkowym z lunetami, wspartym na kompozytowych pilastrach wielkiego porządku. Na sklepieniu - malowane przedstawienia świętych w owalnych sztukatorskich ramach.

W trójbocznym zamknięciu wschodnim kościoła, za ołtarzem, wydzielone zostało sześcioboczne, nakryte kopułą pomieszczenie zakrystii.

Najważniejsze elementy wyposażenia kościoła: ołtarz główny z krucyfiksem w polu centralnym oraz figurami Marii i św. Józefa, 2 poł. XVII w.; ołtarz boczny św. Jadwigi, ok. 1710 r.; prospekt organowy i chrzcielnica, XVIII w.; zespół portretów prałatów krzeszowskich, proboszczów i zakonników, XVIII w., 2. poł. XIX w.

Zabytek dostępny.

oprac. Bogna Oszczanowska, OT NID we Wrocławiu, 16-12-2015 r.

Bibliografia

  • K. Kalinowski, Architektura doby baroku na Śląsku, Warszawa 1977, s. 95, 101-103, 138.
  • Zabytki sztuki w Polsce. Śląsk, Warszawa 2006, s. 798-799.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kościół
  • Chronologia: 1685 - 1689
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Stare Bogaczowice
  • Lokalizacja: woj. dolnośląskie, pow. wałbrzyski, gmina Stare Bogaczowice
  • Właściciel praw autorskich do opisu: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

Mapa Google

Geoportal

Zobacz także w najbliższej okolicy