Kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki filialny pw. Królowej Korony Polskiej, Kotusz
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki filialny pw. Królowej Korony Polskiej

Kotusz

photo

Kościół poewangelicki, obecnie rzymskokatolicki, filialny pw. Królowej Korony Polskiej, wraz z najbliższym otoczeniem stanowi interesujący przykład neogotyckiego budownictwa sakralnego. Powstał w 1904 r. i do dziś zachował swoją pierwotną formę oraz wystrój architektoniczny. Jest cennym świadectwem wielokulturowego dziedzictwa Wielkopolski.

Historia

Najstarsza wzmianka o Kotuszu pochodzi z 1390 r. Od XVIII w. należał do właścicieli dóbr Parzeczewo. Osadnicy niemieccy sprowadzeni zostali na tereny położone wśród bagien obrzańskich prawdopodobnie już w XVII w. Z 1729 r. pochodzi wzmianka, że Jerzy Sapieha w 1729 r. pozwolił kolonistom w Kotuszu "nie tylko pszczoły chować i ryby łowić, ale także strzelać do zwierza małego”. Parafia ewangelicko-augsburska założona została w 1894 r. Kościół wzniesiono w latach 1890-1904. Obecnie świątynia należy do parafii w Łękach Małych.

Opis

Kotusz to wieś położona 10 km na zachód od Kościana. Kościół usytuowany jest w południowo zachodniej części wsi, przy drodze gruntowej. Otoczony jest od strony północnej i wschodniej metalowym ogrodzeniem z kutą ozdobną bramą i ceglanymi słupkami.

Kościół wzniesiony został na planie prostokąta, z wyodrębnionym od zachodu, węższym zamkniętym prosto prezbiterium, z przylegającą od strony południowej niższą zakrystią oraz niewielką kruchtą od wschodu i kwadratową wieżą od północy. Nawa, prezbiterium i kuchta nakryte są oddzielnymi dachami dwuspadowymi, zakrystia przykryta dachem pulpitowym. Nad całością dominuje masywna, czterokondygnacyjna wieża, z kruchtą w przyziemiu zwieńczona wysokim czterospadowym dachem. Wszystkie połacie dachu pokryte zostały dachówką.

Budowla jest murowana z cegły, nieotynkowana, wzniesiona na niskiej kamiennej podmurówce. W elewacji frontowej, w niewielkiej kruchcie, znajduje się wejście główne w formie ostrołukowego portalu. Kruchta zaakcentowana jest wysokim szczytem schodkowym.

Elewacja wschodnia została oflankowana wąskimi, ostrołukowymi oknami, umieszczonymi na dwóch poziomach. W szczycie wschodnim i zachodnim duże tynkowane blendy podzielone zostały ceglanymi słupkami na trzy pola. Elewacje północna i południowa są czteroosiowe z rytmicznie rozmieszczonymi oknami. Narożniki prezbiterium oszkarpowano dwuskokowymi przyporami.

Wnętrze kościoła jest jednonawowe, nakryte w nawie deskowaną otwartą więźbą dachową i sklepieniem krzyżowym w prezbiterium. Z pierwotnego wyposażenia świątyni zachowała się drewniana empora chóru muzycznego wsparta na dwóch słupach, prospekt organowy, stolarka drzwiowa oraz witraże w oknach nawy.

Kościół dostępny do zwiedzania z zewnątrz.

oprac. Radomiła Banach, OT NID w Poznaniu, 2-11-2015 r.

Bibliografia

  • Karta ewidencyjna zabytków architektury i budownictwa, Kościół pw. Królowej Korony Polskiej, oprac. Hanna Wieczorkiewicz, 1990, Archiwum Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Poznaniu.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kościół
  • Chronologia: 1890 - 1904
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Kotusz
  • Lokalizacja: woj. wielkopolskie, pow. grodziski, gmina Kamieniec
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy