Kaplica pw. Matki Bożej Królowej Nieba, Szczawnica
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Kaplica pw. Matki Bożej Królowej Nieba

Szczawnica

photo

Kaplica jest przykładem architektury neogotyckiej. Stanowi element zespołu uzdrowiska w Szczawnicy, położony w Parku Górnym.

Historia

Pierwsza oficjalna informacja o leczniczych źródłach szczawnickich pochodzi z 1811 r. 24 sierpnia tegoż roku Urząd Kameralny w Nowym Targu wystosował pismo do Administracji Majątkiem Państwowym i Salinami we Lwowie, w którym zawiadomił o istnieniu dwóch źródeł leczniczych w Szczawnicy oraz o funkcjonowaniu łazienek kąpielowych przy starym źródle. Rozkwit Szczawnicy jako uzdrowiska nastąpił po 1842 r., kiedy to dobra zakupił Józef Szalay. Rozpoczęła się rozbudowa uzdrowiska - wzniesiono wszystkie budynku przy Pl. Dietla oraz w Parku Górnym. Kaplicę wzniesiono w 1846 r. z inicjatywy i wg projektu Józefa Szalay’a. W 1847 r. dziekan łącki, ks. Maciej Szafrański poświęcił kaplicę pw. Królowej Niebios. Pierwotne wyposażenie kaplicy stanowiły dary rodziny i przyjaciół Józefa Szalay’a oraz kuracjuszy. Kompleksową konserwację kaplicy przeprowadzono po 2010 r.

Opis

Kaplica wolnostojąca, usytuowana jest na terenie Parku Górnego, nad Pl. Dietla. Wzniesiona w stylu neogotyckim. Założona na rzucie prostokąta, z trójbocznie zamkniętym prezbiterium. Wnętrze jednoprzestrzenne, ze ścianami zwieńczonymi profilowanym gzymsem. Sklepienie kolebkowe. Nakryta dachem dwuspadowym z trójpołaciowym zakończeniem nad częścią prezbiterium. Na kalenicy wieżyczka na sygnaturkę, zwieńczona dachem namiotowym z trójkątnym przyczółkiem. Kaplica murowana z cegły, tynkowana, dach kryty blachą. Elewacje pokryte pseudoboniowaniem w tynku. Fasada zwieńczona trójkątnym szczytem schodkowym ujęta po bokach szkarpami, ukształtowanymi jako niskie wieżyczki zwieńczone gzymsami i latarniami. Na osi fasady ostrołukowy portal. W szczycie płycina z napisem BOGU. Ściany wnętrza pokrywa polichromia patronowa. Ołtarz neogotycki z obrazem olejnym przedstawiającym Madonnę z Dzieciątkiem, namalowany przez Józefa Szalay’a. Na ścianach marmurowe tablice pamiątkowe poświęcone rodzinie Szalay’ów - Stefanowi, Józefinie i Józefowi.

Obiekt dostępny z zewnątrz cały rok, wewnątrz podczas Mszy Św.

Oprac. Olga Dyba, NID OT w Krakowie, 07.05.2015 r.

Bibliografia

  • Węglarz B. A., Spacerkiem po starej Szczawnicy i Rusi Szlachtowskiej. Pruszków, 2011, s. 159-161.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kaplica
  • Chronologia: 1 poł. XIX w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Park Górny , Szczawnica
  • Lokalizacja: woj. małopolskie, pow. nowotarski, gmina Szczawnica - miasto
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy