Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny (zwany też Matka Staruszka), Jodłownik
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny (zwany też Matka Staruszka)

Jodłownik

photo

Piękna, drewniana świątynia, zdominowana przez gmach współczesnego kościoła parafialnego, włączona w rozległy kompleks obiektów parafialnych, parkingów, dróżek etc.

Historia

Kościół w Jodłowniku istniał już w XIV w., ale parafię erygowano dopiero w 1925 (wcześniej wieś należała do parafii w Skrzydlnej). Kościół obecny powstał w 1585 z fundacji Przecława Piotra Niewiarowskiego. Po jego śmierci (1599)dobra i opiekę kolatorską nad kościołem przejęli krakowscy dominikanie. W 2. poł. XVIII w. odnowiono go i w pełni wyposażono. W 1784 dobra przejął skarb austriacki, a następnie sprzedał Dzieduszyckim. W 1869 opiekę nad kościołem przejęli Cystersi ze Szczyrzyca. W latach 1980-1981 zbudowano nową świątynię parafialną, a stary kościół stał się placówką filialną. Od 2008 trwały w kościele prace konserwatorskie.

Opis

Świątynia konstrukcji zrębowej, wzniesiona z drewna modrzewiowego. Ściany oszalowano pionowo deskami, dach pokryto gontem. Nawę i prezbiterium pokrywa wspólny gontowy dach wielopołaciowy, o konstrukcji więźbowo-zaskrzynieniowej. Na dachu XVII-wieczna, wieloboczna sygnaturka. W bryle wyróżnia się masywna wieża konstrukcji słupowej, z okazałą, nadwieszoną izbicą, zwieńczoną skromną iglicą. Do zamkniętego trójbocznie prezbiterium przytyka niewielka zakrystia. Wnętrze nakryte stropem płaskim z zaskrzynieniami. W części nawowej, na stropie rokokowa polichromia z 1764, przedstawiająca Koronację Matki Boskiej. Według E. Rastawieckiego i J. Łepkowskiego, autorem był nieznany z imienia Staszowski, pracujący dla dominikanów. W prezbiterium scena Zwiastowania oraz medaliony z wizerunkami świętych dominikańskich. Część barokowego wyposażenia z XVII i XVIII w. znajduje się obecnie w nowym kościele parafialnym. W kościele pozostała m.in. piękna późnorenesansowa ambona z końca XVI w. oraz drewniana chrzcielnica z 1915. Ołtarz główny pochodzi z 2. połowy XVIII wieku. Niestety, cudowny obraz Matka Boża Jodłownicka, trafił do nowej świątyni (przeniesiono tam także dwa XVI-wieczne dzwony). Ołtarz zawiera dziś obraz „Ofiarowanie Najświętszej Maryi Panny”. W górnym segmencie umieszczono wizerunek św. Stanisław Biskupa, a po bokach rzeźby świętych. W nawie dwa ołtarze boczne oraz chór z malowanym parapetem. Cennym zabytkiem jest portret Przecława Niewiarowskiego, zmarłego w 1599.

Obiekt dostępny. Msze św. w dni powszednie: 7:00. Niedziele i święta: 8:00, 9:30, 11:00, 15:00. Kościół czynny 1 maj do 30 września w ramach Szlaku Architektury Drewnianej.

Oprac. Roman Marcinek, OT NID w Krakowie, 20.03.2015 r.

Bibliografia

  • G. Ruszczyk, Drewniane kościoły w Polsce 1918-1939, Warszawa 2001,
  • [M. Kornecki], Kościoły Diecezji Tarnowskiej [w:] Rocznik Diecezji Tarnowskiej, Tarnów 1972,
    • J. Gadomski, Gotyckie malarstwo tablicowe w Małopolski 1420-1470. Warszawa 1981
  • P. Skoczek: Parafie Ziemi Limanowskiej. Proszówki 2009,
  • Matuszczyk, Beskid Wyspowy. Pruszków 2008.
  • Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, T. I, Województwo krakowskie, z. 7, Powiat limanowski, Warszawa 1953

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kościół
  • Chronologia: 2 poł. XVI w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Jodłownik 27
  • Lokalizacja: woj. małopolskie, pow. limanowski, gmina Jodłownik
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy