Kaplica pw. św. Stanisława Bpa zw. Na Wodzie, Górecko Kościelne
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Kaplica pw. św. Stanisława Bpa zw. Na Wodzie

Górecko Kościelne

photo

Przykład tradycyjnego budownictwa sakralnego upamiętniającego wielowiekową tradycję kultu św. Stanisława Bpa, ważny element zespołu architektonicznego wchodzącego w skład większego założenia przestrzennego o wysokich walorach krajobrazowych.

Historia

Górecko kościelne to dawna osada leśna (zw. Hutą lub Wolą Górecką) wchodząca w skład dóbr szczebrzeskich, należących od 1593 r. do Jana Zamoyskiego, hetmana wielkiego koronnego. Wg tradycji 7 października 1648 r. objawił się tu św. Stanisław Biskup i Męczennik Na miejscu objawienia wzniesiono najpierw drewnianą kapliczkę, a w 1668 r. Marcin Zamoyski, podstoli lwowski, późniejszy podskarbi wielki koronny, jako wotum dziękczynne za zwycięstwo w bitwie pod Chocimiem ufundował drewniany kościół, dwie kaplice poświęcone kultowi św. Stanisława oraz niewielki klasztor, gdzie osadził zakonników franciszkańskich, którzy administrowali parafią do kasaty klasztoru w 1864 roku. Obecnie istniejąca kaplica „Na Wodzie została wzniesiona po 1881r. jako kolejna na tym miejscu. Remontowana w 1910 r. (założenie betonowych słupów i legarów) i w 1946 (zmiana pokrycia dachu z gontu na blachę i rekonstrukcja wieżyczki na sygnaturkę).

Opis

Kaplica położona nad rzeczką Szum, w części posadowiona na gruncie, a w części nad nurtem rzeki - pierwotnie na drewnianych palach, a obecnie na betonowych słupach i legarach. Wzniesiona na planie prostokąta zamkniętego trójbocznie w części prezbiterialnej, jednoprzestrzenna. Zbudowana z drewna sosnowego w konstrukcji wieńcowej, z zewnątrz oszalowana deskami układanymi pionowo z listwowaniem. Nakryta dachem dwuspadowym, zamkniętym trójpołaciowo nad prezbiterium, pobitym blachą. Na kalenicy dachu czworoboczna wieżyczka na sygnaturkę nakryta daszkiem namiotowym zakończonym iglicą z krzyżem. Silnie wysunięty okap dachu, wsparty na drewnianych słupach, osłania drewniany pomost z balustradą otaczający kaplicę. Wnętrze nakryte pozornym sklepieniem kolebkowym. Elewacja frontowa (wschodnia) zakończona trójkątnym szczytem dachu, jednoosiowa, z prostokątnym otworem wejściowym zamkniętym dwuskrzydłowymi drzwiami obitymi klepkami układanymi „w jodełkę” i nabijanymi metalowymi ćwiekami. W każdej z elewacji bocznych umieszczone prostokątne, okno. Wewnątrz ołtarz z obrazem św. Stanisława Bpa z XIX wieku.

Obiekt dostępny dla zwiedzających z zewnątrz.

Oprac. Bożena Stanek-Lebioda, OT NID w Lublinie, 06-11-2015 r.

Bibliografia

  • Górak J., Kościoły drewniane Zamojszczyzny, Zamość 1986, s. 45.
  • Grzelachowski S., Sanktuarium w puszczy, „Spotkania z Zabytkami, 2002, nr 7, s. 23-25.
  • Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. VIII: Województwo lubelskie, z. 3: Powiat biłgorajski, oprac. Kwiczala M., Szczepkowska K., Brykowski R., Warszawa 1960, s. 10.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: kaplica
  • Chronologia: 1881 r.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Górecko Kościelne
  • Lokalizacja: woj. lubelskie, pow. biłgorajski, gmina Józefów - obszar wiejski
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy