Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Dom, ob. Archiwum Państwowe

Opole

photo

Obecny wygląd budynku jest wynikiem przebudowy, mimo to jest on jednym z najstarszych domów w zniszczonym wojną śródmieściu. Pełni istotną rolę w kształtowaniu panoramy miasta od strony Młynówki.

Historia

Budynek powstawał etapami od 1765 r., zapewne z wykorzystaniem piwnic budynków starszych, zburzonych na przełomie XVII i XVIII w. Pełnił funkcje mieszkalno- produkcyjne (wytwórnia skóry zelówkowej Maxa Pinkusa) W latach późniejszych był wielokrotnie przebudowywany. W latach 1945 - 47 budynek był siedzibą klasztoru oo. franciszkanów, następnie do 1972 r. mieścił komisariat MO, z czym związana była częściowa przebudowa wnętrz. Pomieszczenia w skrzydle wschodnim przebudowano na sklepy. Od 1972 r. budynek jest siedzibą Archiwum Miejskiego. Podczas remontu pod koniec XX w. m.in. podwyższono dachy wprowadzając liczne okienka połaciowe, zlikwidowano witryny sklepowe i powrócono do otworów okiennych, w skrzydle południowym wyburzono dwie skrajne osie oraz zmodernizowano wnętrza.

Opis

Obiekt położony jest w niewielkiej odległości od Rynku w kierunku południowo - wschodnim, naprzeciwko kościoła i klasztoru franciszkańskiego. Z drugiej strony jego znajduje się kanał Młynówka i tzw. opolska Wenecja, a także Most Zamkowy prowadzący na wyspę Pasiekę z Amfiteatrem Opolskim i pozostałościami zamku piastowskiego. Przy moście stoi odsłonięty w 2008 r. pomnik wieloletniego burmistrza Opola Karola Musioła. Od strony zachodniej do budynku przylega klub „U Papy Musioła”, za nim znajduje się synagoga, ob. siedziba TVP Opole. Skrzydło wschodnie ob. Archiwum usytuowane jest w północnej linii pierzei ul. Zamkowej, prostopadłe do niego skrzydło południowe - pomiędzy Młynówką a ul. Szpitalną, do której prowadzi brama przejazdowa w skrzydle wschodnim. Budynek jest wzniesiony na planie litery L, posiada dwie kondygnacje oraz użytkowe poddasze. Skrzydło wschodnie jest w przyziemiu ośmioosiowe, z bramą w parterze (o szerokości dwóch osi okiennych). Skrzydło zachodnie od strony Młynówki posiada dziesięć osi. Wszystkie elewacje są tynkowane, gładkie, bez ozdób. W bramie przejazdowej znajduje się jeden wspornik z reliefową dekoracją w tynku. Obecny układ wnętrz budynku jest wynikiem przebudowy.

Wnętrza dostępne są w godzinach pracy Archiwum Państwowego, z zewnątrz budynek jest ogólnodostępny.

Oprac. Ewa Kalbarczyk-Klak, NID OT w Opolu, 10.07.2014 r.

 

Bibliografia

  • Opole - monografia miasta, pr. zbiorowa pod red. W. Dziewulskiego i F. Hawranka, Opole 1975
  • Opracowania z archiwum WUOZ w Opolu
  • Opole. Dzieje i tradycja, red. Link B., Tarka K., Zajączkowska U., Opole 2011.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: budynek mieszkalny
  • Chronologia: 2 poł. XVIII w.
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Opole
  • Lokalizacja: woj. opolskie, pow. Opole, gmina Opole
  • Właściciel praw autorskich do opisu: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

Mapa Google

Geoportal

Zobacz także w najbliższej okolicy