Cerkiew greckokatolicka pw. Podniesienia Krzyża Świętego, ob. kościół filialny, Dłużniów
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Cerkiew greckokatolicka pw. Podniesienia Krzyża Świętego, ob. kościół filialny

Dłużniów

photo

Cenny przykład drewnianego budownictwa cerkiewnego charakterystycznego dla południowej Lubelszczyzny. Cerkiew - wzniesiona w 1882 r. - jest największą realizacją w grupie świątyń trzykopułowych, wyróżniającą się niezwykle monumentalną, smukłą sylwetą.

Historia

Obecna świątynia - wzniesiona w 1882 r. i poświęcona w 1895 r. - była kolejną w tym miejscu cerkwią greckokatolicką, po II wojnie światowej przejętą przez Kościół rzymskokatolicki. Dziś pełni funkcję kościoła fil. parafii w Żniatynie. Odnawiana w latach 30. XX wieku. W latach 2005-2006 przeprowadzono generalny remont, który objął zmianę pokrycia dachowego, wymianę uszkodzonych elementów konstrukcji ścian, podwalin, kopuł i schodów, wzmocnienie fundamentów, konserwację stolarki okiennej i drzwiowej oraz detalu architektonicznego.

Opis

Cerkiew usytuowana na wzniesieniu, na które prowadzą murowane schody, otoczona drzewami i pozostałościami murowanego ogrodzenia. Przy świątyni murowana dzwonnica z pocz. XX wieku. Budowla orientowana, wybudowana na trójczłonowym planie, składającym się z kwadratowej nawy, węższego, kwadratowego babińca i prostokątnego, zamkniętego trójbocznie prezbiterium z zakrystiami po obu stronach. Każda z części nakryta ośmiopolową, wydłużoną kopułą zwieńczoną latarnią o baniastym hełmie. Kopuły osadzone na wysokich, ośmiobocznych tamburach. Wewnątrz kopuł pozorne ośmiopolowe sklepienia, w zakrystiach stropy. Cerkiew drewniana, wzniesiona w konstrukcji wieńcowej, oszalowana. Kopuły i dachy pokryte blachą. Wszystkie elewacje i tambury oszalowane pionowo deskami z listwowaniem. W dolnej części elewacji szerokie okapy (soboty) wsparte na wysuniętych, ozdobnie profilowanych końcach belek zrębu. Przed wejściem głównym i wejściami bocznymi do nawy słupowe ganki pod dwuspadowymi daszkami (zapewne z pocz. XX wieku). Otwory okienne prostokątne, wielokwaterowe, w nawie, babińcu i prezbiterium zamknięte odcinkowo, ujęte opaskami. Wewnątrz zachowany ikonostas.

Zabytek dostępny.

Oprac. Bożena Stanek-Lebioda, OT NID w Lublinie, 24.08.2014 r.

 

Bibliografia

  • Górak J., Dawne cerkwie drewniane w województwie zamojskim, Zamość 1984, s. 12-13, rys. 6.
  • Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. 8: Województwo lubelskie, z. 6: Powiat hrubieszowski, Warszawa 1964, s. 5, fig. 43.
  • „Wiadomości Konserwatorskie Województwa Lubelskiego” 2006, t. 8, s. 54.
  • „Wiadomości Konserwatorskie Województwa Lubelskiego” 2007, t. 9, s. 57.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: cerkiew
  • Chronologia: 1882
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Dłużniów
  • Lokalizacja: woj. lubelskie, pow. hrubieszowski, gmina Dołhobyczów
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy