Cerkiew greckokatolicka pw. Zesłania Ducha Świętego, ob. kościół fil. parafii Żniatyn, Chłopiatyn
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Cerkiew greckokatolicka pw. Zesłania Ducha Świętego, ob. kościół fil. parafii Żniatyn

Chłopiatyn

photo

Cenny przykład drewnianego budownictwa cerkiewnego charakterystycznego dla południowej Lubelszczyzny. Cerkiew z poł. XIX w. - należąca do szczególnie interesującej grupy świątyń trzykopułowych - wyróżnia się harmonijnymi proporcjami i bogatą dekoracją architektoniczną.

Historia

Cerkiew greckokatolicka powstała w 1863 r. na miejscu poprzedniej świątyni. Po II wojnie światowej była użytkowana przez Kościół katolicki jako kościół fil. parafii Żniatyn. W 1924 r. remontowana, z dodaniem ceglanej podmurówki.

Opis

Cerkiew usytuowana w centrum wsi, przy drodze do Mycowa, obok d. stawu dworskiego. Interesujący przykład świątyni trzykopułowej. Orientowana, trójdzielna, składająca się z kwadratowej nawy, węższego, zamkniętego trójbocznie prezbiterium z zakrystią przy ścianie północnej i kwadratowego babińca, równego szerokością prezbiterium. Każda z części nakryta ośmiopolową kopułą o dzwonowatej formie, zwieńczoną ażurową latarnią o baniastym hełmie. Kopuły osadzone na ośmiobocznych, połączonych ze sobą tamburach. Wewnątrz pozorne sklepienie, w zakrystii strop. Drewniana, wzniesiona w konstrukcji wieńcowej z bali snowych połączonych na „rybi ogon”, z ostatkami widocznymi w nieoszalowanej dolnej partii, nad którą wydatny okap wsparty na wysuniętych, ozdobnie profilowanych końcach belek. Posadowiona na ceglanej (nowszej) podmurówce. Górne partie ścian zrębu i tambury pokryte pionowym szalunkiem z listwowaniem, zwieńczone profilowanymi gzymsami. Na elewacji frontowej balkon z ażurową balustradą, oparty na silnie wysuniętych wspornikach i nakryty daszkiem dwuspadowym, z oszalowanym trójkątnym szczytem. Nad balkonem i balustradą daszki okapnikowe. Kopuły i wszystkie daszki pokryte gontem, latarnie obite blachą. Otwory okienne prostokątne, ujęte opaskami i zwieńczone gzymsami. Drzwi klepkowe, nad drzwiami frontowymi wycięty napis fundacyjny. Wewnątrz wystrój i wyposażenie o charakterze późnobarokowo-ludowym z czasu budowy cerkwi, m.in. polichromia o motywach architektoniczno-ornamentalnych i figuralnych oraz ikonostas z 1868 roku.

Zabytek dostępny.

Oprac. Bożena Stanek-Lebioda, OT NID w Lublinie, 20.08.2014 r.

 

Bibliografia

  • Górak J., Dawne cerkwie drewniane w województwie zamojskim, Zamość 1984, s. 12, rys. 5.
  • Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. 8: Województwo lubelskie, z. 6: Powiat hrubieszowski, Warszawa 1964, s. 3-4.

Informacje ogólne

  • Rodzaj: cerkiew
  • Chronologia: 1863-1864 AD
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Chłopiatyn
  • Lokalizacja: woj. lubelskie, pow. hrubieszowski, gmina Dołhobyczów
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy