Kościół filialny, ob. par. pw. Przemienienia Pańskiego, Borowica
Narodowy Instytut Dziedzictwa en

Zdjęcie panoramiczne tej lokalizacji jest niedostępne.

Kościół filialny, ob. par. pw. Przemienienia Pańskiego

Borowica

photo

Wybitny i wyjątkowy w skali kraju przykład drewnianej centralnej świątyni o formach klasycystycznych nawiązujących do murowanej architektury monumentalnej, zaprojektowany zapewne przez Jakuba Kubickiego, znanego architekta doby oświecenia.

Historia

Kościół został zbudowany w latach 1797–1799 z fundacji Kazimierza Krasińskiego, oboźnego wielkiego koronnego i starosty krasnostawskiego, dziedzica dóbr Żulin-Borowica. Dla kolejnych właścicieli majątku był prywatną kaplicą obsługiwaną przez augustianów z Krasnegostawu, od 1921 r. kościół par., od 1947 r. fil. parafii w Żulinie, od 1988 r. ponownie parafialny. Zachowany bez przekształceń, w latach 70. XX w. gruntownie remontowany.

Opis

Kościół usytuowany na niewielkim wyniesieniu przy bocznej drodze lokalnej, od której nieco odsunięty, otoczony polami. Klasycystyczny. Centralny, wzniesiony na planie kwadratu o ściętych narożach, z wpisanym krzyżem greckim o analogicznie ściętych narożach między ramionami. Od północy – za prezbiterium – prostokątna zakrystia, od południa kruchta. Drewniany, zbudowany w konstrukcji wieńcowej z bali modrzewiowych na ceglanej podmurówce, oszalowany. W części centralnej wyniesiony bęben nakryty ośmiopolowym dachem namiotowym i zwieńczony nowszym krzyżem, nad nawą dachy pulpitowe, nad kruchtą i zakrystią dwuspadowe pokryte gontem. Kruchta i zakrystia zwieńczone trójkątnymi szczytami, nad kruchtą ażurowa wieżyczka na sygnaturkę kryta blachą. Elewacje oszalowane deskami – dołem układanymi pionowo w formie cokołu, wyżej poziomo, naroża obite boniowanymi listwami. Kruchta i zakrystia pozornie boniowane na wzór architektury murowanej. Wokół korpusu, bębna i szczytów silnie profilowane gzymsy z okapami. Nad wejściem i w ramionach okna półkoliste, pozostałe prostokątne, ujęte obramieniami. Wewnątrz cztery wnęki tworzące ramiona krzyża greckiego, ujęte kanelowanymi kolumnami doryckimi, które podtrzymują obiegające nawę belkowanie z ząbkowanym gzymsem, nad nim ośmioboczny bęben dźwigający ośmiopołaciowy strop imitujący kopułę. W trzech wnękach umieszczone ołtarze, we wnęce południowej nadwieszony chór muzyczny, w ściętych narożach na piętrze empory – w północno-zachodniej wydzielona ambona. Wyposażenie z XVIII i XIX wieku.

Zabytek dostępny.

Oprac. Bożena Stanek-Lebioda, OT NID w Lublinie, 27.08.2014 r.



Bibliografia

  • Górak J., Drewniany kościół z epoki klasycyzmu w Borowicy, „Studia i Materiały Lubelskie. Historia Sztuki”, t. 1”, Lublin 1963, s. 221–256.
  • Górak J., Typy i formy drewnianej architektury sakralnej Lubelszczyzny, „Kwartalnik Architektury i Urbanistyki” 1978, z. 3–4, s. 243.
  • Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. 8: Województwo lubelskie, z. 8: Powiat krasnostawski, Warszawa 1964, s. 3–4.


Informacje ogólne

  • Rodzaj: kościół
  • Chronologia: 1797-1799
  • Forma ochrony: rejestr zabytków
  • Adres: Borowica
  • Lokalizacja: woj. lubelskie, pow. krasnostawski, gmina Łopiennik Górny
  • Źródło: Narodowy Instytut Dziedzictwa

Licencja:

zgłoś problem do konserwatora zabytków

Geoportal

Mapa Google

Zobacz także w najbliższej okolicy